روحانيت را در هر دين و مذهبى ، تبيين دقيق و صحيح دين و جلوگيرى از انحرافات دانسته‌اند . محدوده جغرافيايى كنونى مسلك و مرام اهل حق اكنون در بسيارى از استان‌هاى ايران پراكنده شده بالاخص در كرمانشاه ، كردستان ، آذربايجان ، لرستان ، همدان ، فارس ، گيلان و تهران حضور دارند . نيز در عراق ، تركيه ، افغانستان و شبه‌قاره هند ، گروه‌هايى از آنان يافت مىشوند . تعداد پيروان اهل حق به دليل پراكندگى زياد و عدم سرشمارى دقيق ، مشخص نيست ، ولى تخمين زده مىشود كه حدود يك تا سه ميليون اهل حق در جهان وجود داشته باشد . « 1 » اعتقادات اهل حق 1 . خدا و اوصافش : در مذهب اهل حق ، خداوند متعال ، يكتا ، قادر مطلق ، مريد و خالق كلّ است . « 2 » در برخى متون اهل حق شواهد صريحى دربارهء اعتقاد به وحدت وجود يافت مىشود . 2 . نبوت و امامت : بنابر اظهارات برخى از بزرگان اهل حق ، اين فرقه تمام انبياى الهى را قبول داشته ، هيچ‌گاه حضرت على ( ع ) را خدا نمىدانند و نسبت على اللهى به اهل حق در برخى مقالات و كتب ، نسبت دقيقى نيست . اهل حق معتقد است على خدا نيست ، امّا از خدا هم جدا نيست . « 3 » اهل حق دوازده امام مذهب شيعه اثنى عشرى را مىپذيرند و آنها را صاحبان اسرار نبوى مىدانند . « 4 » البته چنانچه در ادامه خواهد آمد در برخى منابع اهل حق ، خلاف اين موارد نيز به چشم مىخورد . 3 . سر سپردن : يعنى تسليم پير شدن و با وى بيعت نمودن و از دروغ و خيانت و تكبر و خودخواهى دورى جستن . سر سپردن در مراسم خاصى انجام مىگيرد و از شرايط سرسپردگى اين است كه شارب ( سبيل ) خويش را حفظ نمايند . 4 . تجلى : اهل حق با تأثيرپذيرى از تصوف و وحدت وجود ، ظهور و تجلى خداوند در انسان

--> ( 1 ) . ر . ك : نامه شاه ابراهيمى به دائرة المعارف تشيع ، ج 3 ، 658 . ( 2 ) . همان ، ج 3 ، ص 659 . ( 3 ) . همان ، ج 3 ، ص 660 . ( 4 ) . شاهنامه حقيقت ، ص 23 و 24 .