عقايد واقفيان در كتب فرقه‌شناسان به غير از اختلاف واقفه در تعداد ائمه و مهدويت امام كاظم ( ع ) ، عقيدهء ديگرى از آنان ذكر نشده است . « 1 » بنابراين اختلاف آنان با اثنا عشريّه در تعداد ائمه و در مصداق حضرت مهدى ( عج ) است . در نقد ديدگاه آنان بايد گفت كه واقفيان به صورت عمد يا سهو چشمان خود را بر كثيرى از روايات بستند . از حضرت رسول ( ص ) نقل شده كه خلفاى امت من دوازده تن هستند و اين روايات را نه تنها شيعه ، بلكه بزرگان اهل سنت نيز نقل كرده‌اند . « 2 » در اين روايات متواتره ، عدد ائمه دوازده تن است نه هفت . بنابر روايات كثيرى از اهل سنت و شيعه ، مهدى نهمين فرزند از فرزندان امام حسين ( ع ) است « 3 » و حال آنكه امام كاظم ( ع ) از نسل چهارم است . در روايات شيعه و سنى آمده كه حضرت رسول ( ص ) فرمود : مهدى همنام من است ، « 4 » ولى نام امام كاظم ( ع ) موسى است . براساس روايات كثيره ، كنيهء حضرت مهدى ابو القاسم است ، ولى كنيه امام كاظم ( ع ) ابو الحسن بود . بنابراين با چند روايت ضعيف السند يا با برداشت نادرست از چند خبر نمىتوان روايات متواتر را كنار گذاشت . پرسش 1 . علت پيدايش فرقهء واقفيه چه بود ؟ 2 . با مراجعه به عيون اخبار الرضا ، ج 2 ، ص 97 - 99 ، به تحليل تفاسير غلط برخى از واقفه پرداخته ، و آنها را نقد كنيد . 3 . علت كثرت واقفيه در بين اصحاب امام كاظم ( ع ) چيست ؟ با بررسى متونى مثل الغيبة نعمانى و

--> ( 1 ) . ر . ك : شهرستانى ، ملل و نحل ، ج 1 ، ص 149 و 150 ؛ اشعرى ، مقالات الاسلاميين ، ص 28 و 29 ؛ بغدادى ، الفرق بين الفرق ، ص 39 و 40 . ( 2 ) . در اين‌باره ر . ك : منتخب الاثر ، ص 10 - 64 ( حدود شش صد روايت از شيعه و سنى ) . ( 3 ) . همان ، ص 65 - 97 . ( 4 ) . همان ، ص 182 - 185 .