40 [ الجمع أفقدهم - من حيث هم - قدما ] الجمع أفقدهم - من حيث هم - قدما * و الفرق أوجدهم حينا بلا أثر فاتت نفوسهم ، و الفوت عندهم * فى شاهد جمعوا فيه عن البشر و جمعهم عن نعوت الرّسم محوهم * عما يؤثّره التّلوين فى الغير و العين حال تلاشت فى قديمهم * عن شاهد الجمع إضمارا بلا صور حتّى توافى لهم فى الفرق ما عطفت * عليهم من علوم الوقت فى الحضر فالجمع غيبتهم و الفرق حضرتهم * و الوجد و الفقد فى هذين بالنّظر منابع منابع نسخهء ( ك ) . صص ( 4 - 53 ) . لغات جمع : در اصطلاح عارفان جمعيت خاطر را گويند در مقابل فرق . روزبهان در شرح شطحيات مىگويد : « جمع » عين قدم است بىعدم . جمع آن است كه حق از اسرار جمع كند در دل عارف به لباس انوار . فرق : احتجاب است از حق به خلق . يعنى همه خلق بيند و حق را من كل الوجوه غير داند .