محمد قاسم بن حاجى محمد كاشانى ( سرورى )
1093
فرهنگ مجمع الفرس ( فارسى )
مع اللام كال - هزيمت باشد . شمس فخرى گويد : بيت به غير كنج عدم نيستش گريز گهى * اگر ز تيزى تيغت كند عزيمت كال و كسى كه گريخت گويند كاليد و در نسخهء ميرزا مسطورست كه نوعى از گلها را نيز گويند و در فرهنگ بمعنى جاى نيز آمده ، ميانكال يعنى ميان جاى چنان كه « 1 » امير خسرو گويد : بيت « 2 » اين وصف آن ضياست كه از رشك راى اوست * پشت هلال را كه خم است از ميانكال و بمعنى خم نيز آورده و بمعنى چيزى خام نيز آمده [ 1 ] . كاچال - همان كاچار - كه گذشت - يعنى اسباب خانه . مثالش حكيم عنصرى گويد : شعر « 3 » زود بردند و آزمودندش * همه كاچالها نمودندش و شمس فخرى نيز گويد : بيت « 2 » خدايگانا داند خرد كه در رتبت * كلام داعى شعرست و شعر ديگر شال ز تركتاز حوادث درين فتن ما را * نه خانه ماند و نه مانه ، نه رخت و نه كاچال كلال - [ به وزن حلال ] بالاى پيشانى باشد . مثالش حكاك گويد : بيت « 2 » يا « 4 » زنمش يا « 4 » كنمش ريش پاك * يا زنمش سنگ يكى بر كلال و در مؤيد مسطورست كه - بضم كاف - كسى را گويند كه ظروف گلين راست كند . مثال اين معنى امير خسرو گويد : بيت ز بس ابلهى هندوان كلال * روست آب نوشند با صد سفال و مولانا مظفر هروى نيز فرمايد : بيت « 2 » جان دادن خفاش بدم كار مسيح است * ورنه بكند از گل صد مرغ كلالى كلكل - [ بفتح هر دو كاف ] بمعنى هرزهگوى باشد . مثالش بسحاق اطعمه « 3 » گويد : شعر « 3 » در سفر با گرد كانم در جوال * مىكشم از كلكل او قيل و قال و در فرهنگ بمعنى داروئيست كه به عربى مقل گويند و در تحفة السعادة بمعنى كسى آورده
--> ( 1 ) - اصل : چنانچه . ( 2 ) - « س » ندارد . ( 3 ) - كلمه از « ن » است . ( 4 ) - « س » : پا . ( 1 ) در برهان معنى ژوليده و درهم ( رجوع به كاليده شود ) و زمين شكافته و آب كند و معنى گندنا و كدو نيز دارد .