مثلًا براى درمان يك مرض ، حاجت به دوايى شود كه كيفيت و حرارت آن سه جزء باشد و يافته شود دوايى موافق مطلوب كه حرارت آن چهار جزء باشد . پس ناچار آن را تركيب بايد نمود با دوايى كه در او دو جزء از حرارت باشد و يا به دوايى كه در او يك جزء از برودت باشد تا بعد تكافؤ و فعل و انفعال ، در او سه جزء از حرارت بماند ( تركيب داروى گرم با گرم براى كاستن از حرارت آن مانند تركيب و امتزاج آب بسيار گرم با آب نيمه‌گرم است ، و تركيب داروى گرم با سرد مانند امتزاج آب بسيار گرم با آب سرد است ) . و هم‌چنين است موضوعْ در زمان حاجت به كاستن از برودت يا رطوبت يا يبوست ( يعنى تركيب بارد با بارد يا بارد با حار ؛ تركيب رطب با رطب يا رطب با يابس ؛ و تركيب يابس با يابس يا يابس با رطب ) . * دوم از آن‌ها آنكه در آن دوا صفتى و حالتى غالب باشد كه مخالف و منافى باشد غرض مطلوب را . بدين نحو كه مثلا داروى مفرد بسيار شديد القوه ( مانند افيون و فرفيون و كافور و امثال اين‌ها ) و يا سريع النفوذ ( مانند زنجار و كباريت و زرانيخ و نوره و امثال اين‌ها ) باشد و حال آنكه غرض به كمتر از آن حاصل گردد . اين مفردات به سبب كمال قوّت و حدّتى كه دارند محتاج به خلط و تركيب به ادويهء مصلحهء مغريهء لزجهء كاسرهء قوّت و حدّت آن‌ها هستند ؛ مانند : تركيب زعفران و جندبيدستر با افيون ؛ و زعفران با كافور ؛ و كثيرا و صموغ با فرفيون ؛ و ادهان و موم و سفيدهء تخم‌مرغ با زنجار و كباريت و نوره . و از اين قبيل است : امتزاج كتيرا با بسد محرق و امثال آن ؛ و سفرجل و مصطكى و طباشير و عود هندى با سقمونيا و غاريقون در امراض معده و كبد و عروق و نواحى آن . ( از آنجا كه از خاصيت سقمونيا و غاريقون است سرعت نزول به امعاء و به ، اين ادويه با آن خلط مىكنند تا سقمونيا و غاريقون را در معده و كبد و عروق و نواحى آن نگاه دارند تا فعل خود را كما *