حسين مير حيدر
6
معارف گياهى ( فارسى )
اغلب توصيه مىشود كه براى رفع يبوست از فايبر گياهان و يا از گياهانى كه داراى فايبر هستند استفاده شود . ابعاد مختلف علمى اين توصيه : اصولا موضوع مهم دربارهء شفابخشى فايبر فقط جنبهء يبوست درمانى آن نيست بلكه مهمتر از آن اثرى است كه خوردن خوراكهاى سرشار از فايبر نظير حبوبات مانند لوبيا ، سبزيها و ميوهها و دانههاى كامل غلات و غيره در كاهش خطر ابتلاى به سرطان و حملههاى قلبى دارند . آيا تنها فايبر موجود در غذا در كاهش خطر بيماريهاى فوق مؤثر است و يا فيتو كيميكالها و ساير تركيبات شيميايى گياهى و ضد اكسيدكنندههاى موجود در اين مواد خوراكى و يا سرانجام عوامل ناشناختهء ديگرى در اين امر نقش دارند . اگر فايبر چنين تأثير مهمى دارد ، چه نوع فايبر و در چه خوراكيهايى وجود دارد و خوردن چه مقدار آن مؤثر است . اين مورد مانند داستان سبوس جو دوسر Oat Bran است كه در دورانى در امريكا از جهت تأثير آن در كاهش كلسترول به اوج شهرت رسيد و پس از مدتى افول كرد . زيرا ابتدا كمپانيهاى تهيه كنندهء خوراكيهاى گياهى براساس بررسيهاى مقدماتى اعلام نمودند كه سبوس جو دوسر براى كاهش كلسترول مؤثر است ولى پس از چند سال ، نتايج بررسيهاى Frank Sacks ، استاد دانشكدهء پزشكى هاروارد ، منتشر و طى آن اعلام شد كه تحقيقات نشان مىدهد اثر سبوس جو دوسر در كاهش كلسترول بهتر و بيشتر از تأثير ساير غلات كه داراى مقدار كمى فايبر هستند نمىباشد و حتى در مقايسه با رژيمهاى غذايى كمچربى امتياز بيشترى از نظر كاهش كلسترول ندارد و حد اقل در مورد زنان جوانى كه داراى كلسترول خون كمى هستند ، تحقيقات نشان مىدهد كه اثر قابل ملاحظهاى ندارد . با اين اظهارنظرها بازار مصرف جو دوسر قائدتا از تب و تاب افتاد . ولى پس از آن تحقيقات ديگرى در سطح بسيار گسترده و دقيق انجام شد و براساس اين تحقيقات كه در سال 1992 نتايج آن منتشر شد خوشبينى مجددى در اين مورد ايجاد گرديد و حتى آقاى Frank Sacks نيز قانع شد كه خوردن سبوس