حسين مير حيدر

295

معارف گياهى ( فارسى )

ريشه انجام مىگيرد كه آن را در بهار در فاصلهء 100 * 60 سانتىمتر مىكارند . اين گياه در اروپا و برخى مناطق آسيا مىرويد . در ايران تا به حال شناسايى نشده است . در بعضى نواحى شاخه‌هاى گلدار و ريشهء گياه را مانند سبزى مىخورند . تركيبات شيميايى در ريشهء آذان الحمار يك مادهء عامل آلكالوئيد به نام كونسوليدين « 1 » يافت مىشود و به علاوه وجود يك آلكالوئيد سمّى به نام سمفيتوگلوسين « 2 » نيز در آن تأييد شده كه تجزيه شده و به كونسوليسين « 3 » تبديل مىشود . علاوه بر موارد فوق در ريشه و سابقه زيرزمينى گياه لعاب ، گاليك اسيد « 4 » ، آلانتوان « 5 » ، كمى آسپاراژين ، كولين ، اسانس ، كمى قند و . . . وجود دارد . در بررسىهاى ديگرى نشان داده شده است كه گياه داراى مواد ضداكسيدكننده‌ها و ويتامين C و ويتامين E و بتاكاروتن مىباشد . خواص - كاربرد ريشهء گياه قابض است و براى قطع اسهال و خونروى از سينه تجويز مىشود . دم‌كرده يا خيس كردهء آن معمولا خورده مىشود ضمنا دم‌كردهء آن ملين است . در فرانسه معمول است از ريشهء خشك گياه براى التيام زخم معده استفاده مىشود . براى اين كار 100 گرم ريشهء خشك گياه را در يك ليتر آب جوش ريخته و يك شب مىگذارند خيس بخورد 3 - 2 فنجان از مايع آن را در روز مىخورند . براى تهيه دم‌كرده نيز ممكن است 20 گرم ريشهء خشك آذان الحمار را در 1000 گرم آب جوش دم‌كرده صاف نموده و بياشامند . از دم‌كردهء 100 گرم ريشهء خشك در يك ليتر آب جوش براى قطع اسهال استفاده مىشود . در استعمال خارج از جوشانده 100 گرم ريشهء خشك گياه در يك ليتر آب كه 15 دقيقه بجوشد و يا از له شدهء ريشهء تازه روى زخمها و خراش و ترك پستان و شقاق نوك پستان مىگذارند .

--> ( 1 ) . Consolidine ( 2 ) . Symphytoglossine ( 3 ) . Consolicine ( 4 ) . Gallic acid ( 5 ) . Allantoine