حسين مير حيدر

287

معارف گياهى ( فارسى )

زامور گياهى است كه در بلوچستان با نامهاى محلى « ايشك » ، « زامور » ، « پروت » ، « پراوات » ، « پواركى » و « برواتكى » شناخته مىشود . به هندى گجراتى « پرواتى » گفته مىشود . به فرانسوى Cocculus و به انگليسى Snail seed ناميده مىشود . گياهى است از خانوادهء زامور Menispermaceae و نام علمى آن Cocculus pendulus ( Forsk . ) Diels . و مترادفهاى آن Cocculus leaeba DC . و C . laevis Wall . و C . recissus Miers . و C . glabra W . A . و C . leaeba ( Del . ) Boiss . مىباشد . مشخصات زامور يا ايشك پيچكى است دوپايه كه در جنوب ايران از درختان مجاور خود مانند كنار بالا مىرود . ساقه‌هاى آن باريك ، برگها بدون دمبرگ يا با دمبرگ كوتاه تخم‌مرغى كشيده و كبودرنگ . گل آن نر و ماده جدا ، كوچك سبز رنگ مايل به زرد به شكل خوشه‌اى ، باز و محورى ، گلهاى مادهء آن منفرد است . ميوهء آن به شكل نعل اسب ، دانه‌هاى آن داراى آلبومن فراوان كه در حقيقت مغز ميوه است . اين گياه در سنگال ، عربستان ، شبه قارهء هند و ايران انتشار دارد در ايران در چاه‌بهار و بندرعباس مىرويد و انواعى از آن نظير C . japonicus و C . thunbergii DC . در ژاپن و چين مىرويد و خواص آنها در پنستائو چين آمده