حسين مير حيدر

46

معارف گياهى ( فارسى )

چين ميوهء كمى نارس انجير را در گوشت پخته سوپ درست مىكنند كه خيلى مقوى است و ترشح شير را افزايش مىدهد [ هو ] . [ استوارت ] معتقد است كه برگ انجير كمى سمّى است ولى اگر در آب جوش بريزند تا بخار كند ، بخور آن براى بواسير متورم و دردناك نافع است . ساير دانشمندان فقط گفته‌اند كه برگ انجير براى معالجهء بواسير به كار مىرود و يا از شيرهء برگ و دمبرگ آن براى معالجهء بواسير استفاده مىشود . [ اوكابه * ] نيز معتقد است كه جوشاندهء برگ انجير براى درمان و تسكين درد شكم خوب است و اگر آن را روى بواسير بريزند نافع است . [ چونگ كوئوتونونگ يائوچى ] . لاتكس يا شيرابهء انجير براى زگيل و بواسير و ميخچه نافع است . محلول جوشاندهء برگ انجير حشره‌كش است . غرغره : انجير زرد 50 گرم را گرفته و در مدت 15 دقيقه در 500 گرم شير بجوشانند و صاف كرده و طبق ميل بيمار شيرين كنند . اين غرغره براى ورمهاى حلق خيلى نافع است . چهار ميوهء سينه‌اى : خرماى بىهسته ، عناب ، انجير خشك و مويز ، از هركدام به مقدار مساوى مخلوط كرده در قند ساييده و آماده نمايند . جوشاندهء ميوه‌هاى سينه‌اى : 10 گرم گرد 4 ميوهء سينه‌اى را گرفته در مقدارى آب بجوشانند كه پس از صاف كردن 500 گرم جوشانده به دست آيد . اين جوشانده براى نرم كردن سينه و رفع درد سينه نافع است . ارقام مختلف انجير وحشى كه در جنگلهاى ايران مىرويند : 1 . Ficus carica L . var genuina Boiss به فرانسوى Figuier sauvage و Caprifiguier و به انگليسى Domestc fig و Common fig tree گفته مىشود . اين درخت در اغلب جنگلهاى ساحل درياى خزر و در جنگلهاى ارسباران و گلىداغى در ارتفاعات كمتر از 800 متر مىرويد . درختى است به بلندى 6 متر ، ميوهء آن كوچك گوشتى و شيرين است . نكتهء جالب اين انجير اين است كه گاهى به‌طور انگل روى درختان ديگر مانند افرا مىرويد و ريشهء خود را در طول تنهء درخت وارد كرده و به طرف پايين مىآيد تا به خاك برسد . نام محلى آن در مازندران « انجيل » ، در نور « انجير » ، در آمل « شال‌انجير » ، در ارسباران « گم شو » ، در رامسر « ديوانجير » ، در كردستان « هنجير » و در لرستان « كرّ » مىباشد . خواص آن شبيه انجير اهلى است . 2 . Ficus carica L . var johannis Boiss كه در طبس ، بلوچستان ، فارس و