محمد موسوى
56
مجموعه پيك شفا ( عوارض داروهاى سنتى " مصلح يا ترميم كننده ها " ) ( فارسى )
ريشه بنفشه ، ايرسا « 1 » گرم در آخر دوم و خشكى آن در دوم كمتر است . ريشهء سنبل كوهى گرم در سوم و خشك در دوم است . مصلح مضرات آن مويز است . ريوند ريوند چينى و خراسانى است و بيشتر ريوند چينى مصرف دارد كه از خراسانى قوىتر است . گرم و خشك در دوم . ريه ، شش بهترين آنها شش بره و بزغاله 6 ماهه است . گرم و تر است ولى بقراط سرد و تر دانسته است . مضر معده و مصلح آن حب الاس و شكر است . [ « ز » ] زاج زاج سفيد در اول سوم گرم و خشك و لطيفتر از اقسام ديگر است . زاج سبز گرم و خشكتر از ساير زاجهاست . بدليل خشكى زياد بغايت مضر ريه و بايد آن را بسيار مرطوب نمايند و با ادويه مرطوب مصرف كنند . زبد البحر ، كف دريا در سوم گرم و خشك . داراى سميت شديد و كشنده است . قاطع تهوع و استفراغ و مضر صوت و ريه و مصلح آن لعابها و صمغهاست . مقدار خوراك آن يك دانگ و زياده از آن خطرناك است . مشابه آن شيح است .
--> ( 1 ) - ايرسا : بيخ سوسن كوهى نيز گفته شده كه اين به نظر صحيحتر است .