محمد موسوى
79
مجموعه پيك شفا ( عوارض داروهاى سنتى " مصلح يا ترميم كننده ها " ) ( فارسى )
آن چربىها و گوشتها و شيرينىها و جوارش زيره و فلفلها و زنجبيل و عسل است . محرك باه مردان و محرك شهوت زنان است . طين يا گل ارمنى سرد در اول و خشك در دوم . مضر طحال و مصلح آن مصطكى و گلاب است . مقدار خوراك آن از نيم درم تا 2 درم است . [ « ظ » ] ظيّان ، ياسمين سفيد ريشهء آن داراى طبع خشك و گرم در اول چهارم و ساير اجزاى آن در درجهء سوم قرار مىگيرند . مصلح آن روغن بادام شيرين و سردىهاست درصورتىكه بيشتر از حد مصرف شود . مقدار خوراك آن نيم درم است و تا يك مثقال آن كشنده و مهلك ، همراه با استفراغ و دلدرد شديد مىباشد . [ « ع » ] عاقرقرحا ، ريشهء ترخون كوهى طبع آن گرم و خشك در آخر سوم و تا اول چهارم است . نوع بستانى آن در سوم گرم مىباشد . براى ريه مضر و مصلح آن كتيرا و مويز بوده و مقدار خوراك آن تا يك درم است . عدس در حرارت مايل به اعتدال و در دوم خشك است ولى بعضى آن را سرد و خشك در دوم گفتهاند . قول اول صحيحتر است . مصرف زياد آن باعث ايجاد خون سوداوى و تاريكى چشم و ماليخوليا و سرطان و جذام و اورام سفت و با شيرينىها ايجاد استسقاء و بواسير و عسر البول و بند آمدن آن و احتباس حيض و خشككنندهء اعضاء بدن و قاطع باه و باعث خوابهاى پريشان و مشوش مىگردد . مصلح آن روغن كنجد است كه كاملا به قوام آمده باشد .