پردهء نازكى است چسبيده به دماغ . الأمراض البلدية و الأمميّة 131 / 8 رجوع شود به « الوباء من الأمراض » . الأمراض الخاصيّة 131 / 10 بيماريهاى غير معتاده‌اى كه عارض تعدادى از افراد مردم مىگردد . الأمراض المتبدّدة 131 / 10 رجوع شود به « الأمراض الخاصيّة » . الأمراض الوافدة 131 / 10 « 19 » بيماريهايى كه عارض بسيارى از افراد مردم مىشود . الأمراض الوافدة السّليمة 131 / 11 بيماريهايى كه عارض افراد بسيارى از مردم مىشود و خطرى ندارد ؛ مانند زكام و سرفه و مانند آنها . الأمراض الوبائيّة 131 / 13 بيماريهايى كه عارض افراد بسيارى از مردم مىشود و خطرناك است . الأمعاء 116 / 4 امعا شش‌اند ، سه بالاى ناف و سه پايين ناف . امّ الصّبيان 122 / 7 رجوع شود به « الصّرع » . اناراموس 162 / 2 لقوه را گويند . الانتثار 125 / 9 وسعت پيدا كردن چشم است و آن سوراخهايى است كه در سياهى چشم پيدا مىشود ، چنان‌كه هر سوى به سپيدى ملحق مىگردد .

--> ( 19 ) . معنى بيمارى وافد اين است كه خلق كثيرى را فراگيرد در يك شهر و در يك زمان ، و يك نوع آنكه آن را « موتان » گويند موجب مرگ بسيارى از مردم مىشود و علت و سبب امراض وافده بسيار است كه همهء آنها در چهار جنس جمع مىشود : 1 . ديگرگونى كيفيت هوا ؛ 2 . ديگرگونى كيفيت آب ؛ 3 . ديگرگونى كيفيت غذا ؛ 4 . ديگرگونى كيفيت احداث نفسانى . دفع مضار الابدان ، ص 17 . ابن مطران مىگويد : « و با و موتان ، هر دو ، يك بيماريند از بيماريهاى وافده . » بستان الاطباء ، ص 6 پشت . بقراط در كتاب فى الامراض البلدية اختلاف هواها و آبها و بيماريهاى عمومى كه از آنها پديد مىآيد را به تفصيل شرح داده است . اين كتاب به نام كتاب الاهوية و البلدان يا فى الاهوية و الازمنة و المياه خوانده شده است .