اردكانى / ذوالفقارى / تركى / مهدى روزبهانى / اكبر روزبهانى
67
مرورى بر تاريخ و مبانى طب سنتى اسلام و ايران ( فارسى )
3 - 1 - 3 - نگرش طب سنّتى به مقولهى سلامت ، بيمارى و بهداشت چنانچه در ادامه خواهيد ديد ، نگرش طب سنّتى به علم طب ، در درجهى اوّل نگرش پيشگيرانه و سپس درمانى است . طب سنّتى با تقسيمبندى طب عملى به دو شاخهى " حفظ الصّحه " و " علم العلاج " ، جايگاه بهداشت را مقدّم بر درمان دانسته و با توجه به همين نگرش ، با دقّت و توجه بسيار ، تك تك مسايل مربوط به سلامت و بيمارى را زير ذرّهبين خود قرار داده و در حدّ بضاعت خود ، به توضيح هريك پرداخته است . تعاريف برخى از پزشكان نامى طب سنتى در مورد سلامت و بيمارى از اين قرار است : ابن سينا : سلامت سرشت يا حالتى است كه در آن اعمال بدن به درستى سرمىزند . . . و نقطهى مقابل آن بيمارى است . . . دستور حفظ الصّحه ( بهداشت ) يعنى اينكه چگونه بدن را نگهداريم و نگذاريم خللى در تندرستى ايجاد شود . . . دستورات بهداشتى كارى نيست كه بدن را در برابر مرگ بيمه كند يا آن را از گزند بيرونى رهايى دهد يا طول عمر را چنان تأمين كند كه آدمى آرزو دارد . بهداشت ، پاسبان و نگهبان تن مىشود و مانع راه يافتن فساد به بدن مىگردد . . . پس بهداشت براى آن است كه تن انسان را تا مرگ طبيعى برساند و هنجارىهاى زندگى را نگهدارى كند . چغمينى « 1 » : صحّت بدن حالتى است كه اعمال ، سير طبيعى خود را دارا باشد و مرض ، حالتى است كه اعمال در مسير طبيعى نبوده و بىواسطه ضرر به افعال رسد .
--> ( 1 ) - از پزشكان نامى طب سنّتى و نويسندهى كتاب طبّى " قانونچه " متوفى به سال 745 ه . ق .