2 . همانند اين حديث است روايت ديگرى كه در آن ، پيامبر خدا به هنگام طلب شفا براى بيمار چنين دعا كرد : « خداوندا ! شفا ده كه تو خود شفا دهى و شفايى جز شفاى تو نيست » . « 1 » در اين حديث كه بخارى از طريق عايشه نقل كرده ، پيامبر صلّى اللّه عليه و إله اين نكته را بيان فرموده است كه حقيقت شفا تنها به دست خداوند است . گروه دوم : احاديثى دربارهء جزئيات و چگونگى كار درمان و امور بيماران پس از بررسى گروه نخست از احاديث ، به تحليل دومين گروه مىپردازيم و آن احاديثى است كه به جزئيات و چگونگى انجام كار درمان و فرآيند معالجه و نيز مسائلى مربوط به بيماران پرداخته است . اين گروه از احاديث ، چند دسته را در بر مىگيرد كه از آن جمله‌اند : أ ) حديث مربوط به درمان مردان توسط زنان : از آن جمله بخارى از ربيع بنت معوذ ، حديثى را نقل كرده كه گفته است : همراه پيامبر خدا صلّى اللّه عليه و إله به پيكار مىرفتيم و به سپاهيان آب مىرسانديم ، خدمت آنان مىگزارديم و كشتگان و مجروحان را به مدينه بازمىآورديم - و در روايت ديگر است كه - مجروحان را درمان مىكرديم . « 2 » اين حديث مىگويد جايز است زنان ، مردان مجروح را درمان كنند . ابن حجر در

--> ( 1 ) . « اللهم اشف و انت الشافى لا شفاء الا شفاؤك » . ر . ك : صحيح بخارى ، ج 5 ، ص 2167 ، ح 5410 و ج 5 ، ص 2170 ، ح 5418 - م . ( 2 ) . « عن ربيع بنت معوذ قالت : كنا نغزو مع رسول اللّه نسقى القوم و نخدمهم و نرد القتلى و الجرحى الى المدينه - و فى رواية - و نداوى الجرحى » . ر . ك : صحيح بخارى ، ج 5 ، ص 2151 ، ح 5355 ، البته بدون آوردن عبارت اخير . براى ديدن احاديث رسيده در منابع اهل سنت با تعابير ديگر ر . ك : صحيح بخارى ، ج 2 ، ص 595 ، ح 1569 ؛ صحيح ابن خزيمه ، ج 2 ، ص 360 ، ح 1466 ؛ بيهقى ، سنن الكبرى ، ج 3 ، ص 306 ، ح 6035 ؛ ابن ابى شيبه ، المصنف ، ج 6 ، ص 537 ، ح 33651 و احاديث پيش و پس از آن و ج 7 ، ص 395 ، ح 36886 ؛ مسند حميدى ، ج 1 ، ص 175 ؛ شيبانى ، الآحاد و المثانى ، ج 6 ، ص 81 ، ح 3294 ؛ طبرانى ، معجم الكبير ، ج 25 ، ص 67 ، ح 163 و ج 25 ، ص 137 ، ح 332 - م .