دفتر تبليغات اسلامى شعبه خراسان
218
مسائل مستحدثه پزشكى ( فارسى )
مردهء حيوانات مانند پوست يا مو استثنا شده است . 4 . اهانت ممكن است گفته شود كه خريد و فروش جسد ميّت از آن جهت حرام است كه موجب اهانت به ميّت مىشود و همان گونه كه اهانت به شخص زنده حرام است ، اهانت به مرده نيز حرام مىباشد ؛ چون : « حرمته ميّتا كحرمته حيّا . » آنچه در باب اين دليل مىتوان گفت ، اين است كه اهانت از عنوانهاى قصدى است و بر قصد و نيّت شخص متوقّف است ، درحالىكه خريدار و فروشنده هيچيك قصد اهانت به جسد را ندارند . اين تصور كه خريد و فروش جسد به صورت قهرى قصد را به دنبال دارد ، نيز سخن باطلى است ، زيرا قهرى بودن يا ملازمه يك عمل با عنوان اهانت ، به نظر عرف است ؛ يعنى عرف بايد عمل را مصداق اهانت بداند تا بتوان گفت كه تحقق آن عمل ملازم با صدق عنوان اهانت است و در مورد خريد و فروش جسد ، عرف چنين ذهنيتى ندارد . بنابراين ، هيچيك از دلايل فوق اثباتكنندهء حرمت خريد و فروش جسد ميّت نخواهند بود . سخن آخر آنچه تاكنون مطرح شد ، صرفا بحثى نظرى و تئوريك در مبانى و ادلّهء احكام مربوط به تشريح و كالبد شكافى است و در حقيقت ، فشرده و خلاصهء مباحثى است كه در اين زمينه مطرح گرديده يا مىتوان مطرح كرد . در پايان سخن ، بىمناسبت نيست به اين نكته اشاره شود كه از آنچه در مورد تشريح جسد ميّت و خريد و فروش آن گفتيم ، حكم دو مسئله از مسائل پيوند اعضا يعنى قطع و بريدن عضو و خريد و فروش آن نيز به دست مىآيد ، زيرا مبانى و دلايلى كه براى جواز يا حرمت تشريح و همچنين خريد و فروش جسد ، مورد استدلال قرار مىگيرد ، عينا