الارتداد فطريّا او ملّيّا ، و يجب على الزوج نصف المهر إن كان الارتداد من الزوج ؛ لأنّ الفسخ جاء من جهته فأشبه الطلاق . . . و لو كان الارتداد منها فلا مهر لها ؛ لأنّ الفسخ جاء من قبلها ؛ « 1 » اگر يكى از زن و شوهر قبل از دخول مرتد شوند ، چه ارتداد فطرى باشد و چه ملّى ، نكاح باطل است ، و بر زوج نصف مهر ، واجب است اگر ارتداد از ناحيهء زوج باشد ؛ زيرا فسخ از ناحيهء او است ، و مشابه طلاق شده . . . ، و اگر ارتداد از ناحيهء زن است ، مهرى براى زن وجود ندارد ؛ زيرا از ناحيهء زن فسخ شده است . موارد فوق انفساخ عقد است ، نه فسخ عقد ؛ يعنى عقد پس از پيدايى اين حالت ، خودبه‌خود فسخ و زن از مرد جدا مىشود . فرق فسخ با بطلان عقد سؤال ديگر اينكه : فرق بين فسخ عقد با بطلان عقد چيست ؟ فسخ معنايش آن است كه عقدى با شرايط ثابت و پابرجا وجود دارد ، امّا اين عقد به وسيلهء امورى باطل شده و بىاثر گشته است ؛ به عبارت واضح‌تر ، در فسخ ابتدا تمام شرايط يك عقد صحيح جمع بوده و هيچ‌گونه نقصى در آن وجود نداشته است ، آن‌گاه پس از مدّتى مانعى پيش مىآيد و عقد را برهم مىزند و از بين مىبرد . ولى در مورد بطلان عقد ، معنايش اين است كه عقد از اصل ، پيدا نشده و شرايط آن به وجود نيامده است . نمونهء ذيل از مسائل فقه ناظر به همين بحث است . الثالثة : من تزوّج امرأة في عدّتها بائنة كانت أو رجعيّة أو عدّة وفاة أو عدّة شبهة . . . عالما بالعدّة و التحريم بطل العقد و حرمت عليه أبدا ؛ « 2 » اگر كسى با زنى ازدواج كند و زن در عده ، چه بائن يا رجعى يا حتى عدهء وفات ، باشد يا عدهء شبهه و هم عالم به عدّه و حرام بودن آن باشد ، عقد باطل است و زن تا ابد بر او حرام مىشود .

--> ( 1 ) . الروضه ، ج 5 ، ص 229 . ( 2 ) . همان ، ص 197 .