محمد دريايى
559
دانشنامه طب اهل بيت ( ع ) ( فارسى )
از جمله مطالب خواندنى در اين زمينه گفتگويى است كه ميان امام صادق عليه السّلام و ابن ابى العوجاء صورت گرفته كه ذيلا ملاحظه مىفرماييد : ابن ابى العوجاء : وقتى صحبت از خدا مىكنى ، حواله به غايب مىكنى ! امام : واى بر تو ، چه غايبى ؟ او همراه خلق خويش است و به آنان از رگ گردنشان نزديكتر . سخنانشان را مىشنود و شخصشان را مىبيند و از رازهايشان آگاه است . ابن ابى العوجاء : « 1 » آيا او در هرجا هست ؟ اگر در آسمان است پس چطور در زمين هم هست و اگر در زمين است چگونه مىتواند در آسمان هم باشد ؟ ! امام : تو با اين بيان ، مخلوقات و آفريدهها را توصيف كردى كه آنها اگر در مكانى باشند مكان ديگر از وجود آنها خالى خواهد بود و حتى از آن مكانى كه منتقل شدهاند نمىدانند بر آن و در آنچه مىگذرد اما خداوند بزرگ ، مالك و صاحب روز جزا از هيچ مكانى خالى نيست مكانى هم وجود او را در برنمىگيرد و از جايى به جايى ديگر منتقل نمىشود . « 2 » عدم توانمندى ديدهها در رؤيت خداوند برخى از فرقههاى [ به ظاهر ] اسلامى بر اين پندار بودهاند كه خداوند جلّ شأنه در آخرت و يا در هر دو جهان با همين آدمى چشم قابل رويت و ديدن است اما اهل بيت بويژه امام جعفر صادق عليه السّلام در ابطال اين پندار كوشيده و چنين فرمودهاند : ممكن نيست خداى تبارك و تعالى را با چشم سر ديد و اينك برخى از بيانات امام در اين زمينه : هشام مىگويد : نزد امام جعفر صادق عليه السّلام بودم كه معاوية بن وهب ، و عبد الملك بن اعين وارد شدند . معاوية بن وهب : اى فرزند رسول خدا ! چه مىفرماييد دربارهى خبرى كه مىگويد « رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله پروردگارش را ديد » ؟ او خدا را به چه شكل و صورت ديد ؟ و همچنين
--> ( 1 ) . نام او عبد الكريم بوده و مرحوم سيد مرتضى علم الهدى در كتاب « امالى » ، او را از ملحدان مشهور عرب برشمرده است كه به دست محمد بن سليمان والى كوفه از سوى منصور عباسى به سبب همين كفر و ارتداد و الحادش به قتل رسيده است ابن ابى العوجاء از شاگردان حسن بصرى بوده كه گرفتار انحراف عقيدتى شده و از توحيد برگشته و از حوزهى درسى حسن بصرى كنارهگيرى نموده است . ( 2 ) . توحيد صدوق ، ص 254 و بحار الانوار ، ج 3 ، ص 33 .