سيد مهدى خسروى
29
طب سنتى خسروى ( درمان بيماريهاى مختلف با گياهان دارويى و مواد طبيعى ) ( فارسى )
عواملى كه از داخل سبب سردرد مىشوند مانند سرد مزاج شدن مغز سر يا برعكس غلبه حرارت داخلى بر سر يعنى گرم مزاج شدن آن ، گاهى تجمع بخارات در گوش يا در اطراف بينى و قسمت جلوى سر كه اينگونه سردردها با داروهاى عطسهآور مداوا مىگردند ، گاهى تجمع مواد رطوبى در مغز يا پردههاى مغز يا تجمع مواد صفراوى يا غلبه خون اسباب سردرد مىشود ، گاهى پيدايش ورم يا غده در مغز يا در پردههاى مغز كه اين غده ممكن است خوشخيم يا بدخيم باشد كه اگر بدخيم باشد علاجش با عمل جراحى و بيرون آوردن است يا بوسيله اشعهاى مىتوان سلولهاى بدخيم را سر جاى خود از بين برد ولى اگر غده خوشخيم باشد اگر گرم مزاج باشد ايجاد بيمارى سرسام مىكند كه در بحث سرسام شرح داده شده است و اگر سرد مزاج باشد علائم ديگرى دارد مانند افتادن و از هوش رفتن بدون آنكه درد شديدى در سر وجود داشته باشد ، ولى اگر افتادن و از هوش رفتن با درد شديد همراه باشد معمولا غده مغزى گرم مزاج مىباشد ، گاه سردردى كه اسباب و علت آن درونى است ممكن است در اثر غلبه صفرا و مواد صفراوى باشد در اين صورت علامت آن خشكى بينى ، كم خوابى ، عطش ، زردى رنگ رخسار و زردى و تيرگى بول و گاه تلخى دهان و سرگيجه مىباشد . در مقابل اگر مادهاى كه اسباب سردرد شده سرد مزاج باشد همانطوريكه قبلا اشاره شد از روى رنگ ادرار و حجم ادرار و طعم دهان و ساير علامات سرد مزاجى مشخص مىشود و هنگامى كه سردرد در اثر امتلاء و پرى دستگاه گوارش باشد علامت آن سنگينى سر و بىاشتهائى و تنبلى و خوابآلودگى مىباشد . كسى كه بر اثر برخورد سرما بسرش دچار سردرد شده بهتر است كه اولا مزاج خود را نرم بدارد حتى اگر با تنقيه هم شده نگذارد كه در حال يبوست بماند و سر را در هواى ملايم نگهدارد كه سرد نباشد لكن خيلى زياد هم نبايد سر را گرم كنند چون بافتهاى مغز كه از سرما آسيب ديدهاند اگر بسرعت گرم شوند و حرارت زياد باشد آسيبى بزرگتر از آسيب اول خواهند ديد ، اين افراد بايد حركات ورزشى سنگين نكنند و جنبش زياد هم نداشته باشند ، مشروبات الكلى نخورند و هرگز جايش ( جايشان ) سرد نباشد ، در هواى اتاق بخور مرزنگوش بدهند و روغنهاى گرم مزاج در بينى بچكانند ، اگر بيمار تب داشته باشد غذاها و داروهاى گرم مزاج به او ندهند تا تب اضافه نشود لكن اگر تب نداشته باشد مىتوان از منضجهاى گرم مزاج مانند تخم كرفس ، رازيانه ، انسيون ، ريشه شيرين بيان پوست گرفته را بجوشانند و از آب صاف شده چند نوبت به بيمار بدهند .