سيد مهدى خسروى

77

گياهان دارويى و نحوه كاربرد آنها براى بيماريهاى مختلف در طب سنتى ( فارسى )

[ چ ] چائى Thea چاى از گياهان نزديك به تيره پنيرك است . اين گياه وقتى به حالت وحشى زندگى مىكند ارتفاع آن تا ده متر مىرسد ولى در هنگام پرورش براى استفاده از برگ آن نمىگذارند ارتفاع آن زياد شود . برگ اين گياه داراى كافئين - تئين - مقدارى اسانس - تانن و نوعى كازئين گياهى بنام لگومين و مقدارى مواد رنگى و املاح آلى و كانى و چند ماده ديگر است برگ اين گياه را بفرمى مخصوص در صنعت غذاسازى برش داده و خشك مىكنند و در اختيار مصرف‌كننده قرار مىدهند . طبيعت آن سرد و خشك است و در زمانهاى قديم در كشور چين از گل و برگ اين گياه براى مداواى بعضى از زخمهاى مزمن جلدى استفاده مىشده . خوردن چاى بيشتر اثر روانى و اعتياد داشته و برطرف‌كننده هم و غم و مختصر محرك اعصاب و مدر بول و قبض‌كننده شكم مىباشد اولين‌بار در كشور چين كشف شده و زمانى كه به خوردن اين گياه مبادرت شده آن را با شير و نبات مىخورده‌اند كه از مضار آن جلوگيرى شود . اين گياه در اثر داشتن ماده شيميائى تيئن عرق‌آور و مدر بول بوده اما قبض كننده مزاج است و ايجاد يبوست مىكند و سبب ضعف سلولهاى كبد مىشود . اطباء قديمه خوردن آن را به صورت ناشتا و در معده خالى مضر مىدانند و نوشته‌اند كه سبب سستى معده و كم شدن ترشحات آن مىگردد . خوردن چائى تازه‌دم بعد از غذا در روز يكى دو تا مضر نيست اما زياده‌روى در مصرف آن و بخصوص در بين روز سبب ضعف عمومى بدن و پائين آمدن حرارت غريزى و ضعف دستگاه گوارش و كم‌خونى و ضعف كبد گشته و مركز خواب را در هيپوتالاموس مغز از حالت طبيعى خارج كرده و ايجاد كم‌خونى مىنمايد . لذا