بنياد پژوهشهاى قرآنى حوزه و دانشگاه
128
قرآن و طب ( مجموعه مقالات ) ( فارسى )
اسلام و حسن روابط اجتماعى : يكى ديگر از شاخصههاى بهداشت روانى ، حسن روابط اجتماعى است . اسلام به شيوههاى گوناگون بر حسن معاشرت ، تاكيد ورزيده تا جايى كه آن را كمال ايمان دانسته است . امير مومنان ( ع ) مىفرمايد : « كاملترين شما از نظر ايمان ، نيكوترين شما از نظر اخلاق است . ( مجلسى ، ج 68 ص 387 ) اسلام و احساس مسئوليت نسبت به ديگران : يكى از شاخصههاى سلامت روان كه مزلو و چاهن و انجمن كانادايى ، بدان اشاره داشتند ، داشتن دغدغهء بهروزى همه آدميان يا احساس مسئوليت در قبال ديگران است . اسلام با وضع تكاليف ، پيروان خود را مسئوليتپذير ساخته است . انسان مسلمان نمىتواند نسبت به سرنوشت ديگران ، بىتفاوت باشد . پيامبر اكرم ( ص ) ، مسئوليت مسلمان را چنان مهم و خطير مىداند كه مىفرمايد : من سمع رجل ينادى يا للمسلمين فلم يجبه فليس بمسلم ، هرگاه مسلمانى بشنود كه مردى از آنان يارى مىخواهد ولى پاسخ مثبت ندهد مسلمان نيست . ( كلينى ، ج 2 ص 164 ) آن حضرت در جاى ديگر مىفرمايد : « كلكم راع و كلكم مسؤول عن رعيته » همه شما مسؤول زير دستان خود هستيد . ( مجلسى ، ج 72 ، ص 38 ) اسلام و رفع اضطراب : يكى ديگر از مولفههاى بهداشت روان ، توان ايستادگى در برابر فشار روانى و رفع اضطراب و برخوردارى از آرامش روان است . در تعاليم اسلامى ، روشها و شيوههاى گوناگونى براى مقابله با اضطراب ذكر شده است . اصلىترين عامل براى رسيدن به آرامش ، حفظ آن و غلبه بر اضطراب ، « ايمان به خداوند » بيان شده است . حضرت على عليه السّلام در روايتى كوتاه مىفرمايند : « آمن تأمن » ؛ ( آمدى ، ص 88 ) ايمان بياور تا در امان باشى . آن حضرت همچنين ايمان به خدا را مساوى با آرامش و امنيت مىدانند و مىفرمايند : « الايمان امان » ؛ ايمان همان امنيت و آرامش است . ( همان ) راهكارهاى تامين بهداشت روانى در اسلام : اسلام به منظور كاهش فشارهاى روانى و تامين بهداشت روانى راهكارهايى را ارائه كرده است كه مهمترين آنها عبارتند از :