جمله يوسفى لويه و حسن‌پور ( 1376 ) ، اسلامى و همكاران ( 1376 ) ، البرزى و سامانى ( 1380 ) ، كريم اللهى و آقا محمدى ( 1380 ) و ابراهيمى و همكاران ( 1380 ) ، همسو است . در آموزش صبر سعى مىشود ، تلاش جسمى و فكرى افراد براى رسيدن به اهداف و بر طرف كردن مشكلات افزايش يابد . هرچه تلاش بيشتر شود ، احتمال مواجهه با تقويت كننده‌هاى مثبت افزايش مىيابد كه اين امر به كاهش ميزان افسردگى كمك مىكند . از طرف ديگر چون درماندگى آموخته‌شده يكى ديگر از علت‌هاى افسردگى است و افراد در اين مداخله مىآموزند . حتى اگر امكانات و اطلاعات كافى و لازم براى مبارزه با بحران‌هاى زندگى را ندارند از طريق دعا و توكل ، نقش مثبتى را در فرايند حل مشكل ايفا كنند . ضمن اينكه هرگونه تلاش آنها موجب پاداش‌هاى دنيوى و اخروى مىگردد و در اين صورت است كه احساس درماندگى نيز كاهش مىيابد . در آموزش صبر افراد ياد مىگيرند تا امكانات و نعمت‌هايى را كه از آن برخوردارند با موارد معدودى كه ندارند ، مقايسه كنند اين امر به كاهش افسردگى كمك مىكند . نتايج اين تحقيق نشان مىدهد كه مىتوان از آموزش صبر براى كاهش اضطراب ، افسردگى و افزايش شادكامى استفاده كرد . پيشنهادات : پيشنهاد مىشود براى بررسى بيشتر در مورد اثربخشى مداخله مبتنى بر رويكرد صبر ، نمونه‌هاى ديگرى مثل جوانان و بزرگسالان و حجم نمونه متفاوت مورد مطالعه قرار گيرند تا مداخله مبتنى بر فرهنگ دينى در درمان برخى اختلالات روانشناختى مورد استفاده قرار گيرد . همچنين پيشنهاد مىشود پروتكل آموزشى صبر در درس مهارت‌هاى زندگى دوره دبيرستان گنجانده شود يا به‌عنوان كتابى مستقل به منظور تدريس در ساعت پرورشى دوره دبيرستان ارائه گردد . منابع : آرين ، خديجه ، ( 1380 ) ، رابطه ديندارى و روان‌درستى ، « چكيده مقالات اولين همايش نقش دين در بهداشت روان » ، دانشگاه علوم پزشكى ايران .