بنابراين از « آموزش صبر » مىتوان به‌عنوان يك مداخله در جهت كاهش اضطراب و افسردگى و نيز افزايش سطح شادكامى در نوجوانان مضطرب ، افسرده و مضطرب - افسرده استفاده نمود . واژه‌هاى كليدى : صبر ، اضطراب ، افسردگى و شادكامى . مقدمه : انسان براى مقابله با حوادث و ناملايمات زندگى و در عين حال حفظ سلامت روانى خويش و توانايى ادامه حيات پرشور و نشاط نيازمند صبر است . به‌طورىكه در هيچ شرايطى تسليم موانع نشده ، با درايت و تلاش گره‌ها را بگشايد . معمول‌ترين پاسخ افراد به فشارهاى روانى اضطراب و افسردگى است ( اتكينسون و ديگران ، 2000 ، ترجمه براهنى و ديگران ، 1385 ) . با آموزش صبر كه عبارت است از آشنايى با معناى حقيقى صبر ، اهميت و ضرورت آن در زندگى و شيوه‌هاى كسب صبر در برابر موقعيت‌هاى مختلف مىتوان به نوجوانان كمك نمود تا نه تنها تسليم مشكلات نشده بلكه در رفع آن بكوشند زيرا نوجوانان در مواجهه با استرس‌ها و بحران‌هاى زندگى نياز به يادگيرى شيوه كنار آمدن با مشكلات را دارند تا بتوانند سلامت روان خود را حفظ كنند . صبر يكى از آموزه‌هاى مهم دينى و از راهبردهاى مقابله‌اى مذهبى در برابر فشار روانى است . اين مساله كه رفتار هاى مذهبى و نگرش دينى در كاهش اضطراب و افسردگى و افزايش شادكامى موثرند از سال‌ها پيش توسط محققين زيادى مورد بررسى قرار گرفته است : هرتسگارد و لايت ( 1984 ) ، پترسن و روى ( 1985 ) ، حضور در كليسا را عامل مهمى در كاهش اضطراب معرفى كرده‌اند . فينى و مالونى ( 1985 ) ، دعا را عامل متوسطى در كاهش اضطراب نشان داده‌اند . ازهر و همكاران ( 1994 ) تاثير روان درمانى مذهبى ( روان‌درمانى رفتارى شناختى كه در آن عقايد و اعمال اسلامى اعمال شده بود ) را در درمان اختلالات اضطرابى طى 6 ماه بعد از درمان نشان دادند . رضا على و همكاران ( 1998 ) روان‌درمانى مذهبى - فرهنگى اجتماعى را تا 6 ماه بعد از درمان در بيماران با اختلالات اضطرابى و افسردگى اساسى موثر معرفى