رفتار با حيوان آزمايشگاهى از منظر قرآن دكتر محمد كرمى « 1 » چكيده با كشف روزافزون مواد شيميايى و داروهاى جديد ، بررسى فاكتورهاى خطر و آثار سوء ناشى از مصرف آنها در انسان نيز مطرح مىگردد . به منظور شناسايى و ارزيابى اين خطرات و عوارض حاصله استفاده از حيوانات آزمايشگاهى يك امر متداول و مفيد بوده است . در تحقيقات آزمايشگاهى ، فاكتورهايى در جهت انتخاب گونه حيوان مورد استفاده مؤثر مىباشند از جمله : استاندارد بودن گونه و نژاد ، سهولت شرايط نگهدارى حيوان ، سيستم بيوشيميايى يا ساير جنبه‌هاى مورد نظر مانند آناتومى يا خصوصيات بدنى حيوان مورد مطالعه قرار مىگيرد ، در معارف اسلامى مسائل محيط زيست و از جمله حيوانات ، حائز اهميت مىباشد . در اين مقاله احكام و قوانينى از منظر قرآن و سنت ، پيرامون حفظ و نگهدارى و بهره‌بردارى و ممنوعيت آزار و اذيت حيوانات وجود دارد ، ذكر گرديده است . روش بررسى : كليه اطلاعات گردآورى شده براساس منابع كتابخانه‌اى الكترونيكى و غير الكترونيكى مشتمل بر مقالات و گزارش‌ها و كتاب‌هايى از قبيل حقوق حيوانات در فقه اسلامى مىباشد . نتايج : به بعضى از يافته‌ها اشاره مىشود 1 - زيربناى حقوق حيوان : به صراحت قرآن كريم ، در سوره نور آيه 41 « أَ لَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ يُسَبِّحُ لَهُ مَنْ فِي السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ الطَّيْرُ صَافَّاتٍ كُلٌّ قَدْ عَلِمَ صَلاتَهُ وَ تَسْبِيحَهُ وَ اللَّهُ عَلِيمٌ بِما يَفْعَلُونَ » قريب به همين مضمون در آيه 18 سوره حج و آيه 49 سوره نحل نيز ذكر شده است كه حيوانات در برابر خداوند به خضوع برخاسته و بر آستان

--> ( 1 ) . دانشيار گروه سم‌شناسى و فارماكولوژى دانشكده داروسازى . Email : toxkarami @ yahoo . com