بنياد پژوهشهاى قرآنى حوزه و دانشگاه
76
قرآن و طب ( مجموعه مقالات ) ( فارسى )
اصطلاحا اتانازى داوطلبانه ( Voluntary ) ناميده مىشود . اما اگر فرد از اين تصميم مطلع نبوده ، صراحتا و با هوشيارى آن را تاييد ننمايد يا توان اظهارنظر در اين مورد را نداشته باشد اتانازى غير داوطلبانه ( non - voluntary ) گويند . قتل ترحمى غير مستقيم نيز عبارت است از تلقين خودكشى به بيمار علاجناپذير به صورتهاى گوناگون . همچنين بايد توجه داشت تنها عامل دست زدن به يوتانازى ترحم به بيمار نيست ، بلكه خستگى و سرخوردگى كادر پزشكى ، مشكلات اقتصادى و مسائلى مشابه به صورت ناخودآگاه در اين موضوع تاثير گذارند . بررسى ادله اخلاقى يوتانازى : تصميمگيرىهاى مهم اخلاق پزشكى مبتنى بر ديدگاههاى فلسفه اخلاق و نيازمند درك روشنى از مباحث فلسفى هستند . ادله موافقان قتل ترحمى : بسيارى در جهت اثبات اخلاقى بودن يوتانازى تلاش كرده ، دلايل مختلفى چون « ترحم به بيمار » ، « رعايت مصالح اجتماعى » و يا « لزوم بقاى نسل قوى » را عنوان مىكنند . ساير ادله اين گروه را به شرح زير مىتوان بيان نمود : اگر شخص از بيمارى علاجناپذير رنج بسيارى ببرد ، در مواردى به نفع اوست كه بميرد ، اگر مردن به نفع كسى است پس خودكشى نيز به نفع اوست . درنتيجه چنانچه فردى دچار بيمارى علاجناپذيرى است كه از آن بشدت رنج مىبرد ، خودكشى به نفع اوست . اين امر درصورتىكه حق كسى از بين نرود و كسى نيز به انحراف كشيده نشود ، اثرات بدى بر جامعه برجاى نگذارد و با منافع ديگران در تعارض نباشد نمىتواند اخلاقا بد و خطا باشد . مهمترين بحث در اين موضوع در مورد اتونومى ( حق استقلال بيمار ) يا بعبارتى حق مردن ( Right to die ) است . موافقان مىگويند هر شخص عاقل و بالغى حق دارد درباره زندگى خود تصميم بگيرد . جان استوارت ميل مىگويد « تنها آن بخش از رفتار فرد كه قابل پذيرش براى جامعه باشد آن