در جاى ديگر ، امام صادق ( ع ) مىفرمايند : انسان از غذايى كه پيش‌روى او هست مىخورد و از غذايى كه جلوى ديگرى است برنمىدارد 29 . در مورد شستن دست ، امام صادق ( ع ) مىفرمايند : هركس قبل و بعد از غذا دستش را بشويد غذا از اول تا آخر بر او مبارك و گوارا گردد و تا زنده است در وسعت رزق و سلامتى خواهد بود 18 . على ( ع ) به فرزند گراميش امام حسن ( ع ) فرمود : مىخواهى چهار چيز تو را بياموزم كه از طب بىنيازى گردى . عرض كرد بفرما . فرمود بر غذا منشين مگر گرسنه باشى ، از غذا بر مخيز الا كه اشتها باقى باشد و در جويدن غذا مراقبت كن 1 . در مورد محل خوردن تأكيد خاص شده كه توجه به رنگ محيط ، داشتن آرامش هنگام غذا خوردن و دورى از آلودگيها مورد نظر باشد ( 1 ) . بحث و نتيجه‌گيرى همان گونه كه پيامبر خدا ( ص ) فرموده است : قرآن و عترت كليد هدايت بشر هستند و با كاربرد آن‌ها در زندگى مىتوان به سعادت رسيد . اميد است با بررسى علمى اين رهنمودها ، معرفى آن‌ها به جامعه ، و به‌كارگيرى آن‌ها ، زمينه ارتقاى سطح سلامت جامعه فراهم آيد . منابع ( 1 ) . پاك‌نژاد ، رضا ، اولين دانشگاه آخرين پيامبر ، انتشارات بنياد فرهنگى شهيد دكتر پاك‌نژاد ، يزد 1361 ، ج 3 ، ص 15 و 16 . ( 2 ) . فرج‌زاده آلان ، داود ، بهداشت مواد غذايى ، انتشارات نور دانش ، تهران ، 1379 ، ص 9 .