احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )
926
دائرة المعارف گياه درمانى ايران
سرطان پوست نقش مهمى را ايفا مىكند . زيرا لايهى ازن به صورت سپرى در برابر اشعهى ماوراء بنفش مضر عمل مىكند ، به علاوه تختهاى آفتاب كه در آنها از اشعهى ماوراء بنفش استفاده مىشود ممكن است باعث سرطان پوست گردند . اگر در بيرون از خانه كار مىكنيد يا آفتابسوختگى داشتهايد ( بهويژه در دوران كودكى ) ممكن است در معرض سرطان پوست باشيد . افراد با پوست روشن بيشتر مستعد اين بيمارى مىباشند زيرا آنها در پوست خود ملانين كمترى دارند و ملانين رنگدانهاى است كه رنگ پوست را ايجاد كرده و پوست را در برابر تشعشعات مضر ماوراء بنفش خورشيد محافظت مىكند . جهت كاهش خطر پيدايش سرطان پوست سعى كنيد از تماس با نور خورشيد دورى كرده و زمانى كه بيرون از خانه هستيد از پوستتان در برابر آفتاب محافظت كنيد . سه نوع اصلى از سرطان پوست وجود دارند كه در ارتباط با تماس بيش از حد با نور خورشيد مىباشند ، شايعترين نوع سرطان سلول پايهاى است « 1 » كه مىتواند به آسانى درمان شده و به ندرت نيز انتشار يابد . نوع دوم سرطان سلول سنگفرشى « 2 » مىباشد و اين سرطان ممكن است انتشار يافته و كشنده باشد ، امّا اگر زود آن را تشخيص دهيم مىتواند علاجپذير باشد ، نوع سوم ملانور بدخيم است : اين شكل از سرطان نادر بوده ، هرچند كه ميزان بروز آن در حال افزايش مىباشد و حدود 6 هزار مورد بهطور سالانه تشخيص داده مىشوند . اين سرطان به سرعت به ساير قسمتهاى بدن انتشار مىيابد و بيشتر از ساير سرطانهاى پوست باعث مرگ مىشود . يك نوع غير شايع سرطان پوست به نام ساركومكاپوسى نيز وجود دارد كه معمولا فقط در افراد مبتلا به ايدز ايجاد مىشود . كارهايى كه مىتوان انجام داد : سرطان پوست را در صورت تشخيص زود هنگام معمولا مىتوان درمان كرد . اگر متوجه هرگونه تغييرى در پوستتان شديد ، مثلا يك تودهى بزرگ شونده يا زخمهايى كه بهبود نمىيابند بايد بلافاصله با پزشك مشورت كنيد ، چون ممكن است نياز به انجام يك نمونهبردارى پوستى باشد ، در اين روش يك قسمت كوچك از پوست برداشته شده و از نظر سلولهاى غير طبيعى زير يك ميكروسكوپ بررسى مىگردد ، نوع سرطان پوست و ميزان انتشار بيمارى ، روش درمان و پيشآگهى بيمارى را تعيين مىكنند ، گاهى فقط ناحيهى مبتلاى پوست نياز به درمان دارد . اكثر سرطانهاى پوست را مىتوان با جراحى برداشت ، امّا اگر سرطان به نواحى بزرگى از بافت پوستى اطراف تهاجم پيدا كرده ، ممكن است نياز به پيوند پوست داشته باشد و اگر سرطان به ساير قسمتهاى بدن انتشار يابد احتمالا اشعهدرمانى يا شيمىدرمانى ضرورت پيدا مىكند . سرطان سلول پايهاى « 3 » سرطان سلول پايهاى يك سرطان پوستى است كه معمولا نواحى در معرض تابش آفتاب را مبتلا مىكند و به ندرت به قسمتهاى ديگر بدن انتشار مىيابد . اين نوع بيمارى در افراد زير 40 سال نادر است ولى پس از 40 سالگى بهطور فزايندهاى شايع مىشود . سرطان سلول پايهاى شايعترين سرطان پوست و نيز كمخطرترين آنها است ، زيرا معمولا به صورت باقىمانده و به ندرت به ساير قسمتهاى بدن انتشار مىيابد . اين سرطان را نبايد بدون درمان رها ساخت زيرا مىتواند باعث تخريب استخوان و پوست اطراف شود . سرطان سلول پايهاى توسط ضايعات مرواريدى مشخص شده كه مىتواند در هر قسمتى از بدن به وجود آيد ، امّا بهطور شايعتر بر روى صورت : اغلب گوشهى چشم ، نزديك گوش و يا روى بينى ظاهر
--> ( 1 ) . BCC ( 2 ) . SCC ( 3 ) . ( BCC ) Basal cell carcinome