احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )
712
دائرة المعارف گياه درمانى ايران
مزاج به سهولت در آنها پيدا شده و شروع به استفراغ كرده و اسهال مىگيرند و اين باعث مىشود كه ضعيف بمانند و خوب بزرگ نشوند ، اگر تدابير لازم در موقع خود اتخاذ نشود ، حياتشان دچار مخاطره مىگردد . اين چنين اطفال در اثر ضعف مزاج و يا به واسطهى تشكيل نشدن كامل مراكزى كه فعل مكيدن پستان را به وجود مىآورند ، غالبا نمىتوانند پستان بمكند و مكيدن پستان را نمىدانند . و چون قادر به گرفتن پستان و مكيدن آن نيستند ، لذا شير به سهولت در پستان مادر جمع نمىشود و چون اين اطفال فقط با شير مادر پرورش مىيابند ، براى اينكه شير مادر قطع نشود و گرسنه نمانند ، لذا لازم است طفل شيرخوار ديگرى را وادار به گرفتن پستان مادر طفل كرد تا اينكه شير او تقويت يافته و كم نشود . در اين صورت نه تنها شير مادر قطع نمىشود ، بلكه رو به ازدياد مىرود . اگر نوك پستان مادر برجستگى پيدا نكند و مانع از مكيدن آن از طرف طفل باشد ، بايد به وسيلهى تلمبههاى مخصوص پستان ، عمل را سهولت داده و يا شير پستان را دوشيده و با قاشق چاىخورى به طفل بخورانيد . در 24 ساعت اول پستان به طفل نمىدهند و بعد تا روز هفتم بهطور منظم و از هر دو پستان به فاصلههاى مرتب ، 3 ساعت به 3 ساعت بايد به او شير داد ، اول از پستان راست و بعد از پستان چپ 7 به همين ترتيب تا رشد طفل زياد شود . اگر زودبهزود به طفل شير بدهند ، استفراغ كرده و اسهال مىگيرد و ناراحت مىشود . در چنين مواقع لازم است زودبهزود ولى به مقدار خيلى كم به آنها شير داد ، يعنى ساعتى يكبار كه به روزى 10 تا 12 مرتبه برسد ولى بسيار كم . بهترين روش براى هضم غذا و نتيجهى خوب گرفتن از آن ، نوع غذايى است كه به طفل داده مىشود ، و بالاترين راه براى جلوگيرى از خسته شدن معده و رودههاى طفل و گرفتار نشدن به نفخ معده همانا منظم و مرتب و به ساعات معين غذا دادن به طفل است و تنها علت اختلال معده كه در اطفال مشاهده مىشود ، اشتباهاتى است كه در اوضاع شير دادن آنها به عمل مىآيد . اگر شير مادر كفايت تغذيه طفل را نكند ، بايد براى كسرى آن شير گاو را با 05 / 0 قند يا شكر و نصف مقدار شير آب مخلوط كنند كه كسرى غذا جبران شود و به طفل بخورانند ، هنگامى كه طفل به سه ماهگى رسيد ، آب را به نسبت يكسوم پايين بياورند و قند را هم به نسبت 1 % با شير مخلوط كنند و از سن پنج ماهگى به بعد ديگر نيازى به آب داخل شير نمىباشد و اگر شير نمىخورد ، مىتوانند مقدارى آب سبزى بىنمك را به همراه شير مادر به طفل بدهند . ولى در هر حال بايد طفل را به خوردن شير عادت داد . روش شيردهى به طفل قبل از دادن شير به طفل لازم است به وسيله پنبه يا ململ يا دستمال كاغذى كه در آب گرم خيس شده باشد ، پستانها مخصوصا نوك آنها را شسته و پاك كنيد تا ميكروب و كثافات احتمالى بر طرف شده و نيز پستان بوى عرق بدن را ندهد ، اگر نوك پستان ترك خورده باشد در آن محل ميكروبهايى به وجود خواهند آمد ، در اين صورت اگر قبل از تميز كردن نوك پستانها آن را به دهان طفل بگذاريد ميكروبها و بعضى مواد مسموم ، مخلوط شير شده و وارد معدهى طفل مىشود و باعث بيمارى و ناراحتى او و زحمت خود شما مىگردد . در صورت وجود زخم يا ترك سر پستان ، پس از تميز كردن آن ( قبلا ذكر شده است ) براى خارج كردن ميكروبهاى احتمالى مخفى شده در نوك پستان قدرى آن را فشار دهيد و مقدارى از شير را بيرون بدوشيد و متعاقب آن با ململ يا وسيلهى تميز ديگرى را در آب گرم خيس كنيد و دهان طفل را با آن تميز كرده ، بعد پستان را در دهان او قرار دهيد . براى شيردهى طفل ، را روى زمين و جدا از خود قرار ندهيد و حتما طفل را روى زانو يا در بغل بگيريد و