عمل تخمدان‌ها و ترشح زودرس هورمون‌هاى تناسلى است ، به اين ترتيب كه به علت پيدايش غده‌هاى تخمدانى ، تخمدان‌ها شروع به ترشح هورمون به مقدار زياد مىكنند و اين هورمون‌ها باعث مىشوند كه تمام تغييراتى را كه در بالا بيان كرديم به‌طور زودرس ايجاد شوند . بايد دانست كه اين دختران كوچك بر خلاف طبيعت ، علاوه بر اينكه قاعدگى در آن‌ها بروز مىكند ، توانايى بارورى نيز دارند و مىتوانند حامله شوند . اما برعكس گاهى اوقات علائم بلوغ در دختران به تعويق مىافتد و آنها ممكن است در سن 18 سالگى يا بالاتر قاعده شوند . علت تأخير در شروع قاعدگى در اين‌گونه دختران ، كم‌كارى غده‌هاى ترشح‌كننده‌ى داخلى بدن ، به‌خصوص كم‌كارى غده‌ى تيروئيد مىباشد . بديهى است همراه با اين نوع اختلال ، عوارض و ناراحتىهاى ديگرى نيز بروز مىكنند . دستگاه تناسلى زنان عضو لطيفى كه خداوند تبارك و تعالى براى توليد مثل و ازدياد نسل بشر در هر انسان ماده‌اى خلق فرموده است ، به شرح زير است : فرج ، مهبل ، زهدان ، تخمدان ، افزايش احساسات تناسلى ، كاهش احساسات تناسلى ، باردارى و نازايى و علت‌هاى مختلف آن ، كه هريك از آن‌ها ممكن است در اثر رعايت نكردن بهداشت و نظافت به امراض گوناگونى مبتلا شوند . 1 - فرج : فرج كه در دوره‌ى احساسات تناسلى و طلب مىباشد . به عبارت ديگر دوشيزه‌اى كه به حد بلوغ رسيده و عمر او سن 9 سال را طى كرد و به آستانه‌ى 10 سالگى رسيد ، عضو نام برده متورم شده و ترشحات قرمزرنگ مخاطى و رقيقى از درون آن دفع مىشود كه همان خون حيض مىباشد و لبه‌ى عضو نام برده جراحاتى مانند عفونت‌هاى دمل را از خود ترشح مىكند ، كه با خون دفع مىشود و لبه‌ى عضو ( چوچوله ) گاهى اوقات برگشتگى پيدا مىكند كه از خارج با حس لامسه‌ى دست كاملا نمايان است و گاهى از فرج ترشحات غليظ دفع مىشود كه غالبا نواحى و اطراف را آلوده و كثيف مىكند . 2 - مهبل : مهبل و زهدان گاهى در اثر فشار كار متورم مىشوند كه ترشحات آن‌ها رقيق و صاف مىباشد ، ولى در مواقع ورم حاد ، ترشحات حاصله ، غليظ ، چركى و سفيد رنگ مىشود ، كه اگر جلوگيرى به عمل نيايد ، تورم عفونى در زهدان ايجاد شده و ترشح ، قهوه‌اى رنگ غليظ ، و بدبو و عفن خواهد بود . اگر زهدان پيچ‌خوردگى داشت با لمس قسمت بالايى مهبل انسداد كامل آن را ثابت مىسازد . مهبل اگر مرض مسرى داشت ، طاول‌هاى كوچك و مايع شفافى در سطح مخاط ديده مىشود ، ولى اگر مهبل به سل مبتلا شود ، ترشح خيلى كم و غالبا چرك‌آلود و زرد و خاكسترى بوده و آزمايش‌هاى ريزبينى آن و باسيل كخ را ظاهر مىسازد . در ترشحات گوناگون مهبل ، بايد مخاط اين عضو را مورد بررسى و معاينه قرار داد . 3 - زهدان و تخمدان : بعضى از تخمدان‌ها بىبار بوده و صاحب آن‌ها نازا مىباشد . زهدان و تخمدان بىبار در محوطه‌ى شكم واقع شده‌اند كه شكل و موقعيت آن‌ها نسبت به بانوان ديگر تغيير مىكند . گلوى زهدان استوانه‌اى شكل است و در موقع لمس