احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )

583

دائرة المعارف گياه درمانى ايران

سرخرگ فيستولى قرار مىدهند كه مىتوان آن را در دست يا پا گذاشت . اين فيستول مانند صداى زنبور در مويرگ‌ها صدا مىكند كه اين صدا خوب كار كردن فيستول را نشان مىدهد . اگر اين صدا قطع شود به معنى آن است كه فيستول از كار افتاده و در قسمت ديگرى از بدن بايد اين عمل انجام شود . فرد دياليزى را به وسيله‌ى سرنگ‌هاى مخصوصى به دستگاه وصل مىكنند و به وسيله‌ى يك غشاى مصنوعى كه لوله‌اى است باريك و در آن بافت‌هاى مصنوعى دارد كه كار كليه را انجام مىدهد ، مواد زايد را از خون مىگيرد . اين افراد در حدود 8 تا 12 ساعت به دياليز در هفته نياز دارند كه در چند نوبت انجام مىشود . عوارض همودياليز از اين قرار هستند : عفونت ، حمله‌ى قلبى ، انسداد عروق خونى و سكته‌ى مغزى . در دياليز صفاقى ( دياليز شكمى ) طى عمل جراحى لوله‌اى باريك و لاستيكى از جنس سيليكون داخل شكم قرار مىگيرد و محلول دياليز ( با تركيب خاص ) از راه اين لوله به داخل شكم وارد مىشود . مواد زايد از طريق جريان خون و از وراى پرده‌ى صفاق كه حفره‌ى شكم را پوشانده ، منتشر مىشوند و محلول دياليز برداشت مىشود . اين محلول از داخل شكم توسط همان لوله‌ى باريك تخليه مىشود و اين عمل را 3 يا 4 بار در طول روز انجام مىدهند و 30 تا 45 دقيقه نيز طول مىكشد . غالبا اين نوع دياليز را در منزل مىتوان انجام داد و خود فرد دياليزى اين كار را انجام مىدهد . عوارض آن اين است كه اگر بهداشت به‌طور صحيح رعايت نشود ، فرد دچار انسداد روده‌ها ، سوراخ شدن روده ، انسداد لوله‌ى باريك داخل شكم ، التهاب صفاق يا آبسه و عفونت مىشود كه اين عوارض جبران‌ناپذير هستند . روش برخورد با افراد دياليزى اين افراد به مراقبت‌هاى خاصى احتياج دارند . در همودياليز فرد دياليزى نمىتواند از بيشتر غذاها ، ويتامين‌ها يا سبزىجات و ميوه‌جات استفاده كند . براى اينكه بنيه‌ى خود را از دست ندهد و ضعيف نشود بايد طى رژيم صحيحى كه پزشك يا مددكار به او مىدهد پيش رود تا اينكه اين بنيه را به دست آورد . از فيستول بايد درست مراقبت شود و ورزش‌هايى كه مخصوص آن است انجام دهند تا آن را از كار نيندازند . اما در دياليز صفاقى فرد بايد بهداشت فردى را درست رعايت كند و مرتب روى صفاق را با گاز استريل بپوشاند كه باعث عفونت يا التهاب صفاق نشود . از مواد غذايى مثل : گوشت ، تخم‌مرغ ، ماهى و ديگر سبزىجات و ميوه‌جات استفاده كند ، چون در اين دياليز نيازى به پرهيز نيست و شخص مىتواند هرچه مىخواهد بخورد . اگر محلولى كه از صفاق خارج مىشود كدر باشد يا سخت بيرون بيايد ، فيبرها جلوى راه را مسدود مىكنند و از تزريق هپارين و در صورت درد و ناراحتى داروى ون‌كمايسين استفاده مىشود كه اين تزريق در همان محلول كه داروى صفاق است انجام مىگيرد و بعد از 15 دقيقه محلول را خارج مىكنند . اگر اين كدرى زياد طول بكشد بايد دفعات دياليز را بيشتر كنند تا محلول صاف و شفاف شود . در