احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )
580
دائرة المعارف گياه درمانى ايران
مثقال و كاكنج 2 مثقال ، همه را نرم بساييد ، بعد با 4 مثقال پودر حجر اليهود و 2 ليوان شربت قند مخلوط و در طول روز به مرور ميل كنيد . * خارخاسك ، گل پنيرك ، مغز تخم كدوى خام ، مغز تخم هندوانهى خام ، مغز تخم گرمك خام و كاكنج ، همه را به نسبت مساوى با مقدارى شكر بسيار نرم بساييد . صبح ، ظهر و شب ، هربار يك قاشق غذاخورى از آن را كفلمه كنيد . سنگ كليه در سرد مزاجها : اگر سرد مزاج هستيد و دچار سنگ كليه شدهايد ، بايد مارچوبه ، انسيون ، باديان ، سياهدانه و تخم كرفس از هركدام 30 گرم را با هم مخلوط كرده و نرم بساييد . صبح ، ظهر و شب ، هربار يك قاشق شربتخورى از آن را كفلمه كنيد . رژيمهاى سنگ كليه هنگامى كه سنگ كليه ايجاد مىشود نمىتوان آن را به كلى با رژيم غذايى از بين برد ، اما رژيم غذايى مىتواند از سنگسازى مجدد بعد از دفع سنگ و يا از بزرگتر شدن سنگهاى ساخته شده ، همچنين در پيشگيرى مؤثر باشد . در هر صورت بايد با رژيم سعى در زياد و رقيق كردن ادرار كرد ، به علاوه بايد كوشيد كه مقدار دفع كلسيم از طريق ادرار كم شود ، زيرا سنگهاى كليه غالبا تركيباتى از كلسيم هستند ( البته نه تمام سنگها ) . سنگهاى كليه معمولا از نوع سنگهاى فسفاته قليايى يا سنگهاى اگزالات كلسيم يا سنگهاى اوراته و يا سنگهاى تشكيل شده از سيستين مىباشند . هركدام از اين سنگها رژيمهاى متفاوتى دارند و ما در اينجا به ذكر رژيمهاى مربوطه مىپردازيم . يك نكته را لازم است در اينجا تذكر دهيم و آن اين است كه در سنگ كليه ، ما شما را به نوشيدن آب بيشتر براى رقيق كردن ادرار توصيه مىكنيم ، اما در رابطه با اين موضوع ، كسانى كه در كليه سنگ بزرگ دارند ، نبايد در يك وعده ، مقدار زيادى آب بنوشند بلكه بهتر است آب مصرفى را به تدريج و در طول روز بياشامند . رژيم در سنگهاى فسفاته قليايى : به منظور اسيدى كردن محيط ادرار ، از مواد غذايى زير بيشتر استفاده شود : حبوبات ، نان ، برنج ، غلات ، گوشتها ، كره ، شكلات و تخممرغ . در واقع موادى كه فسفر و گوگرد بيشترى دارند محيط ادرار را اسيدى مىكنند و برعكس كلسيم ، منيزيم و پتاسيم محيط ادرار را قليايى مىكنند . به اين جهت است كه مصرف ميوهجات ، سبزيجات و شير در اين رژيم كمتر است . ميوهجات و سبزيجات حتى اگر خودشان ترش و اسيدى باشند و حتى آبليمو ، آبغوره و سركه ادرار را قليايى مىكنند ، زيرا محصول دفعى آنها در بدن قليايى است ، لذا نبايد مصرف شوند . رژيم در سنگهاى اگزاليك : اساس رژيم در اين مورد كاهش اگزالاتها در رژيم و جلوگيرى از تخميرات رودهاى است ، زيرا وقتى غذا در روده تخمير مىشود و گاز ايجاد مىگردد ، مقدارى اسيد اگزاليك نيز ساخته مىشود ، لذا مصرف كاكائو ، چاى ، فلفل سبز ، شكلات ، اسفناج ، كاسنى ، انجير خشك ، ريواس و ترشك كه داراى مقدار قابل توجهى اسيد اگزاليك و املاح مىباشند ممنوع است . ضمنا از مصرف خيار ، هويج ، سيبزمينى ، لوبيا سبز و لوبياى سفيد ، كلم ، گوجهفرنگى و كنگر كه آنها نيز داراى اگزاليك هستند ( منتها به مقدار كمتر ) ، بايد اجتناب كرد . همچنين به منظور جلوگيرى از نفخ ، از آشاميدن آب در وسط غذا ، آبگوشت تريد ( تيليت كردن نان در آبگوشت ) و نان مانده ، خوددارى كرده و در عوض جويدن كامل مواد غذايى توصيه مىشود . رژيم در سنگهاى تشكيل شده از مواد اوريكاوراتها : در اينجا بايد از داروها و غذاهايى كه قليائيت ادرار را زياد مىكنند استفاده كرد كه آن غذاها عبارتند از : ميوهجات ، سبزيجات ، لبنيات ، ترشىها ، حبوبات و مايعات فراوان و از طرف ديگر چون مقدارى