حلق و مرى حلق در عقب دهان قرار دارد و مرى كه راه عبور غذا است به يكديگر مربوط مىشوند . همچنين به وسيله‌ى حفرات بين ناى و نايژه كه راه عبور هوا هستند به يكديگر ارتباط پيدا مىكنند . معمولا بايد از حلق ، يا غذا عبور كند يا هوا ، به خاطر اين عمل است كه هنگام بلع و فرورفتن غذا در همان لحظه تنفس قطع مىگردد . براى اينكه غذا يا خوراكى قابل بلع وارد ناى نشود زبان به كام ( سقف دهان ) مىچسبد و راه دهان را مىبندد ، زبان كوچك بالا مىآيد و راه بينى را مسدود مىسازد و دريچه‌ى ناى روى حنجره خم مىشود و راه ناى را سد مىكند . در اين هنگام ماهيچه‌هاى حلق به لقمه فشار مىآورند و آن را در مرى كه تنها راه باقيمانده است وارد مىكنند . اگر در موقع بلع غذا در اثر خنده يا صحبت كردن راه‌هاى هوا باز شود ذرات غذا ممكن است وارد ناى گردد و موجب سرفه‌هاى شديد و پىدرپى شود ، حتى ممكن است شخص را تلف كند . براى اين امر در اسلام دستور است كه در موقع غذا خوردن صحبت كردن مكروه است . ولى از آنجا كه خالق بشر رحمانيتش عام است ، در اين مكان مأمورى گماشته به نام سرفه كه او در آن هنگام فورا مشغول انجام مأموريت خود مىگردد و سرفه‌هاى پىدرپى و بسيار شديد ايجاد مىكند تا آن ذره خوراكى وارد شده را به بيرون پرتاب كند و تا كاملا خارج نگردد سرفه آرام نخواهد شد . ناى يا خرخره ناى لوله‌اى است حدودا به طول 12 سانتىمتر كه قسمت عقب آن مسطح مىباشد . ناى بر خلاف مرى هميشه باز است . زيرا در داخل آن غضروفى دارد كه نمىگذارد بسته شود . در داخل ناى غده‌هاى كوچكى وجود دارد كه مايع نرم و لزجى از آنها ترشح مىشود تا درون ناى هميشه مرطوب بماند . ولى در مواقع زكام اين غده‌ها مايع اوليه خود را از دست مىدهند و مبدل مىشوند به مايع غليظ كه به مرور جمع شده و اخلاط سينه را تشكيل مىدهد . در سطح ناى مژه‌هاى نازكى وجود دارد كه دائما از پايين به بالا حركت و ترشحات غده‌ها را به طرف حلق هدايت مىكنند . ناى در قسمت پايين به دو شاخه تقسيم مىشود كه هر شاخه را يك نايژه ناميده‌اند ، هر نايژه درون يك شش وارد مىشود و مانند درخت به شاخه‌هاى بسيار زيادى منشعب مىگردد . آخرين انشعاب نايژه‌ها بسيار نازك مىشوند و حدود نيم ميلىمتر قطر دارند ، آنها وارد كيسه‌هاى كوچكى مىشوند كه به آنها كيسه‌هاى هوايى مىگويند . ديواره‌هاى كيسه‌هاى هوايى بسيار چين خورده است از كاغذهاى زرورقى هم نازكتر هستند و تعداد آنها را به يك ميليون عدد تخمين زده‌اند . صوت و صدا عبور و جريان هوا در لوله‌هاى ناى ، تار آواهاى خشك ناى را مرتعش مىكند و ازاين‌رو ارتعاش صدا توليد مىگردد . از آنجا كه ساختمان تارآوا در سلسله بشر مختلف مىباشد ، صداى حاصل از آن هم متفاوت خواهد بود . به‌طورىكه بعضى صداها نرم ، بعضى خشن ، بعضى كلفت و بعضى نازك مىباشد . صداى اغلب بانوان ( جنس مؤنث ) آرام ، نرم و نازك مىباشد . علت آن همان اختلاف تارهاى آوا خواهد بود . بيمارىها و تغييرات ناگهانى خشك‌ناى طنين صدا را تغيير مىدهد . در ورم خشك‌ناى و لوله ناى ، صدا كلفت يا خشن و در ورم نزله اين عضو ، صدا به كلى قطع خواهد شد . ولى تغيير مهم و قابل ملاحظه آن در بيمارىهاى گريپ شديد و سرماخوردگى سخت و