احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )
30
دائرة المعارف گياه درمانى ايران
در مورد مو موها رشتههاى باريك ، خوش حالت ، قابل انعطاف و زيبايى هستند كه خداوند به بشر ارزانى داشته است ، تا شكل ظاهرى انسان زيباتر جلوه كند . تصور كنيد كه اگر ما انسانها مو روى سر و مژه و ابرو نداشتيم ، چقدر زشت و بدتركيب بوديم . از طرف ديگر بهطور كلى مو جزء يكى از اعضاى مفيد براى سلامت انسان به حساب مىآيد . چراكه از طريق مو ، هوا بهتر به بدن انسان مىرسد . در نتيجه ، آن عضوهايى كه بهتر هوا دريافت مىكنند سالمترند و به وظايف محوله خود بهتر عمل خواهند كرد ، همچنين انسان از لحاظ جسمى و روحى سالمتر ، و با نشاط بيشترى به زندگى خود ادامه خواهد داد . بهطور كلى مو جسمى است مجوف ( توخالى ) كه از مجراى آن هوا داخل بدن انسان مىشود و همانطور كه قبلا گفته شد در حفظ سلامت بعضى اعضاى بدن نقش مهمى را ايفا مىكند . عنصر تشكيل دهنده مو پروتئين فيبرى به نام كراتين است كه بدن انسان از طفوليت آن را تأمين مىكند . يعنى تا شش سالگى موها ريزش نخواهد داشت . اما پس از آن ممكن است ريزش مو شروع شود و اين امر در افراد مختلف تفاوت دارد . بطور كلى مو در دوران رشد و نمو خود سه مرحله را طى مىكند كه به مراحل رشد نامساوى معروف مىباشد . 1 - لايهء پوستهاى فوقانى : لايه فوقانى اپيدرم متشكل از سلولهاى پوستهاى مرده است . 2 - پاپيلا : اين ساختار ، مرزى را بين درم و اپيدرم تشكيل مىدهد . 3 - لايه سلول قاعدهاى : سلولهاى جديد پوست در اينجا ساخته مىشوند . 4 - عضلهء راستكنندهء مو : كشش اين عضله مو را راست مىكند . 5 - انتهاهاى عصبى آزاد : انتهاهاى عصبى آزاد متفاوتى به لمس ، گرما ، سرما و درد پاسخ مىدهند . م 6 - فوليكول مو : موها از فوليكول طى يك سيكل ممتد از رشد ، استراحت و از دست رفتن تدريجى خارج مىشوند . 7 - ريشهء مو : سلولهاى جديد مو در ريشهء مو ساخته مىشوند . 8 - غدهء سباسه : سبوم مولى كه توسط اين غده تشكيل مىشود پوست را مرطوب و نسبت به آب نفوذناپذير مىكند . 9 - غدهء عرق اكرين : عرق تشكيلشده توسط اين غده به وسيلهء مجراى عرق به سطح پوست حمل مىشود . 10 - اپيدرم 11 - منفذ عرق : منفذ ، عرق را به سطح پوست آزاد مىكند . 12 - تنه مو 13 - آرتريول ( شريان كوچك ) 14 - وثول ( وريد كوچك )