احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )

237

دائرة المعارف گياه درمانى ايران

بدن را پاكسازى كرده و تعديل مزاج كنيد . ( به قسمت اخلاط اربعه در همين كتاب مراجعه شود ) ضمنا رعايت غذا و مصرف اغذيه مناسب در اين بيمارى يكى از اركان مهم معالجه است . براى درمان آن گل ارمنى را در آب جوش حل كنيد و بر پلك چشم بماليد . * حجر ارمنى و هسته خرما را بسوزانيد و با كمى روغن بادام تلخ مخلوط كرده و بر مژه‌ها بماليد . * روى مژه‌ها روغن فندق بماليد . * زردچوبه ، ماميران ، زنجبيل ، هليله‌ى زرد ، دار فلفل و كات كبود همه را بسيار نرم بساييد سپس با آب‌غوره مخلوط كنيد و روزى سه مرتبه هربار يك قاشق شربت‌خورى از آن را با مقدارى آب مخلوط كرده و مژه و پلك را با آن بشوييد . * هر روز شبدر را بجوشانيد و با آب صاف‌كرده‌ى آن سه بار در روز مژه و پلك‌ها را بشوييد . * شاخ و برگ و جوانه به را بسوزانيد و خاكستر آن را شب‌ها بر پشت چشم ضماد كنيد . براى درمان آن پماد پنيسيلين يا پماد اكسيدژن دومركور را روى آن بماليد . جوش پلك ( گل‌مژه ) جوش پلك يا گل‌مژه عبارت است از يك تورم دردناك و عفونى كه در ريشه‌ى مژه به دليل عفونت باكتريايى ايجاد مىشود . اين بيمارى بيشتر در كودكان شايع است . ولى در هر سنى رخ مىدهد . استفاده از لنزهاى تماسى و استفاده از لوازم آرايشى چشم ، يك عامل خطر محسوب مىشود . عفونت ريشه‌ى پلك ممكن است منجر به تشكيل تورمى چركين شود كه گل‌مژه ناميده مىشود . بيشتر گل‌مژه‌ها توسط استافيلوكوك طلايى « 1 » ايجاد مىشود كه نوعى باكترى است و بر روى پوست بسيارى از افراد سالم يافت مىشود . بالغين كمتر از كودكان مبتلا به گل‌مژه مىشوند . اگر از مواد آرايشى چشمى يا لنزهاى تماسى استفاده كنيد ، خطر ايجاد گل‌مژه افزايش مىيابد . يك گل‌مژه در ابتدا به صورت توده‌اى در لبه‌ى پلك تظاهر مىكند . در طول روزهاى بعد پلك متورم و حساس شده و لكه‌هاى زرد در مركز تورم تشكيل مىشوند . گل‌مژه يا عارضه‌اى كه به صورت يك برآمدگى يا كيسه متورم در لبه‌ى پلك‌ها به وجود مىآيد دو نوع است . گل‌مژه از نوع اول ، كه تشكيل يك كيسه چركى مىدهد و دوره آن كوتاه است . و گل‌مژه از نوع دوم كه به علت انسداد مجارى يك يا چند عدد ترشح‌كننده‌ى چربى ايجاد شده و مدت طولانىترى باقى مىماند . گل‌مژه به علت عفونت : گل‌مژه از نوع اول يا عفونى « 2 » به علت عفونت حاد يك يا چند غده موجود در لبه‌ى پلك چشم و يا در زير آن ايجاد مىشود ، اين نوع گل‌مژه معمولا به علت يك عفونت استافيلوكوكى به وجود مىآيد و تشكيل يك كيسه‌ى چركى « 3 » مىدهد ، آماده براى پاره شدن مىشود و مقدار كمى عفونت از آن خارج مىشود . دوره‌ى شروع و خاتمه نشانىهاى اين نوع گل‌مژه معمولا كوتاه‌مدت بوده و به مدت 2 تا 4 روز مىباشد . گل‌مژه به علت انسداد مجراى غدد چربى : گل‌مژه از نوع دوم شالازيون نام دارد . اين نوع گل‌مژه عبارت است از تورم يا بزرگ‌شدگى غده‌ى ترشح‌كننده چربى كه در قسمت عميق‌تر پلك قرار دارد . اين نوع عارضه به علت انسداد و بسته شدن مجراى غده ترشح‌كننده چربى كه به‌طور طبيعى لبه‌ى پلك را چرب و نرم مىكنند به وجود مىآيد . بسته شدن اين مجرا مانع از خروج مواد ترشحى از سوراخ يا دهانه آن مىگردد . معمولا گل‌مژه‌ها پاره و تخليه شده و بدون هيچ‌گونه درمانى در طى چند روز بهبود مىيابند . اين فرآيند را مىتوانيد با قرار دادن پارچه‌اى تميز و

--> ( 1 ) . Staphylococus aureus ( 2 ) . Stye or Hordeolum ( 3 ) . Abscess