احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )
146
دائرة المعارف گياه درمانى ايران
قسمت اخلاط اربعه مراجعه شود ) ضمنا سكنجبين ، تمر هندى و آب انار مفيد مىباشد ، ضمنا با جو ، كدو ، گوشت مرغ ، گشنيز ، گرد غوره آش بپزيد و بخوريد در درمان مؤثر خواهد بود . تشنج در مزاجهاى سوداوى : براى درمان آن بايد داروهاى ضد غلبه سودا مصرف نمود ( به قسمت اخلاط اربعه در همين كتاب مراجعه شود ) . ضمنا مصرف كومبوچا مؤثر خواهد بود . فلج يا استرخاء فلج يا استرخاء آن است كه حركت يكى از اعضاى بدن ناقص شده ، و يا از بين برود . گاهى عضو داراى حس بوده ولى حركت وجود ندارد . اين بيمارى به نوع گرفتارى عضو بستگى دارد كه دو علت دارد ؛ محيطى و مركزى . اگر محيطى باشد مربوط به اعصاب نخاع شوكى و اگر مركزى باشد مربوط به اعصاب خواهد بود . فلج به هر علتى كه باشد با دستورات زير بهبود مىيابد . * پونه ، گل بومادران ، گل بابونهى شيرازى و آويشن شيرازى را بجوشانيد و تا گرم است عضو فلج را در آن قرار داده و مدتى نگه داريد و ملايم ماساژ دهيد . پس از بيرون آوردن و خشك كردن ، موضع را با روغن سداب يا روغن قسط يا روغن شويد يا روغن سياهدانه يا روغن سير مالش دهيد . پس از چرب كردن موضع را نيز گرم نگهداريد و به هر نحو كه مىتوانيد موضع را حركت دهيد تا به مرور زمان نتيجه بگيريد . * به عنوان داروى خوراكى نيز تخم زيرهى سياه ، زنيان ، تخم كرفس ، تخم شويد ، انيسون و رازيانه از هر كدام 15 گرم . ريشهى شيرينبيان ، ريشهى كرفس و ريشهى كبر از هركدام 50 گرم همه را مخلوط كرده ، و بسيار نرم بساييد . بعد با مقدارى گل قند عسلى مخلوط كرده و هر صبح و عصر هر مرتبه يك قاشق از آن را ميل كنيد . * حب القار ، جعده ، دارچين ، فقاع اذخر ، كندر ، دارفلفل ، فلفل سفيد ، زعفران ، سازج هندى ، ناردين ، جنطياناى رومى ، زرآوند مدهرج ، اقاقيا ، قردمانا ، هوفاريقون و اگير تركى از هركدام 5 گرم . سنبل الطيب ، فطراسيون ، قسط شيرين ، باديان ، انيسون ، جندبيداستر و قنطريون از هركدام 10 گرم . تخم كرفس و زنجبيل از هركدام 15 گرم . پونهى كوهى و مشك ترامشيع 20 گرم . استوخدوس هندى 30 گرم . گل محمدى و دارچين از هركدام 110 گرم . تخم شلغم و ريشه اريسا از هر كدام 120 گرم همه را مخلوط كرده ، و بسيار نرم بساييد . صمغ عربى 10 گرم ، زاج سفيد ، سكبيج و جاو شير خشك از هركدام 5 گرم ، جداگانه بكوبيد . بعد گل محتوم ، پودر عصاره شيرينبيان و مرواريد سفته از هر كدام 10 گرم همهى آنها را به مدت سه شبانهروز در مقدارى گلاب بخيسانيد سپس داروهايى را كه قبلا نرم كوبيدهايد و آنهايى را كه خيساندهايد با مقدارى عسل مخلوط و هر صبح ، و ظهر و شب هر مرتبه يك قاشق از آن ميل كنيد . * بادرنجبويه ، انيسون و رازيانه از هركدام 20 گرم . گل محمدى 10 گرم همه را مخلوط كرده و 10 قسمت كنيد و هر قسمت را روزانه بجوشانيد و آب صافكردهى آن را با عسل يا نبات شيرين كرده ، و بنوشيد . * پيه بز را گرم كنيد و خوب بر عضو فلج بماليد . با يك پارچه پشمى روى آن را ببنديد و يك تكه سنگ يا يك آجر آب نديده را روى آتش بسيار گرم كنيد و موضع بيمار را روى آن قرار دهيد تا خوب گرم شود . هرچه مىتوانيد بيشتر گرمى آن را تحمل نماييد و هر روز يك يا دو مرتبه اين عمل را تكرار كنيد . * برگهاى سفت كلم را كمى بپزيد و روى عضو قرار دهيد و آن را ببنديد و روزى سه مرتبه تكرار نماييد . * هرگاه به حمام مىرويد مغز گردوى كوبيده را با زيره سياه ساييده شده و عسل مخلوط بر موضع بماليد و مدتى صبر كنيد تا خوب عرق كند . ( حمام بايد بسيار