احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )
985
اسرار گياهان دارويى ( فارسى )
با بو و طعم نامطبوع كه از ناحيهء يقه خارج مىشود . گلهاى آن بزرگ و متعدد به رنگهاى آبى ، بنفش ، سرخ و سفيد كه معمولا در وسط برگها ظاهر مىشود و در شبها درخشش دارد . ميوهء آن متورم و گوشتى و از نظر ظاهر شبيه بادنجان ، مدوّر و زردرنگ است . تخم آن شبيه تخم سيب و ريشهء آن ضخيم و گوشتى است كه معمولا دوشاخهاى است و به شكل دو انسان كه روبهروى يكديگر هستند مىباشد . اين گياه در مناطق با شرايط اقليمى مديترانهاى و نقاط باتلاقى و نقاط با تلاقى و سايهدار مىرويد و بومى جزيرهء سيسيل در جنوب ايتاليا مىباشد . طبيعت آن : سرد و خشك است ولى كمى حرارت در آن وجود دارد . تركيب شيميايى : پسى . هيوسيامين - هيوسين - كوسكو هيگرين - آلكالوئيدى به نام ماندرا گورين كه مخلوطى از هيوسيامين و اسكو پولامين است . خواص درمانى : 1 - كمى از آب دمكردهء آن را بنوشيد . مخدر و سكرآور است . قابض است ، تسكين دهندهء حرارت و غليان خون و صفرا مىباشد . 2 - مزمزه با آب دمكردهء آن درد دندان را تسكين مىدهد . 3 - ضماد برگ آن با آرد جو براى تحليل ورمهاى گرم و تومورهاى خنازيرى مفيد است . تذكر : بوييدن آن بىهوش كننده است و بوييدن زياد آن موجب سكته مىشود . ريشهء لفّاح خواص درمانى : 1 - نيمگرم از كوبيدهء آن را بخوريد . براى تسكين سرفه و آنژين و انواع كوليك نافع است ، تسكيندهندهء حرارت و غليان خون و صفرا مىباشد ، مخدر و خوابآور و قابض است . 2 - 5 / 0 تا 9 / 0 گرم از كوبيدهء آن را با عسل مخلوط كنيد و بخوريد . براى رفع بىخوابى و خفقان گرم و اسهال خونى و ادرار خونى نافع است . تذكر : مصرف بيش از حد مجاز آن مضرّ است ، خوردن بيش از حدود هفت گرم از آن ايجاد اختلال مشاعر و استفراغ و چرت و در نهايت موجب هلاكت مىشود ، لذا مصرف اين دارو بايد با تجويز و نظارت پزشك باشد . لفّاح 1 - گل 2 - ميوه