احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )

86

اسرار گياهان دارويى ( فارسى )

گياه - افسنطين كبير نام‌هاى ديگر : افسنطين - ابسنطين - مروه - كشوتاى رومى - خترق . Absinthe - Armoise absinthe - Grande absinthe - Herbe saint - Absinthe commune - Alvine - Absinth - Armoise amere - Herbe aux vers - Worm wood - Sage brush مشخصات : گياهى است از خانوادهء Compositae ، علفى و پايا و خيلى سازگار با شرايط نامساعد رويش ، بلندى ساقهء آن نيم تا يك متر و داراى شاخه‌هاى متعدد خاكسترى رنگ است . برگ‌هاى آن داراى بريدگىهاى خيلى عميق به رنگ سفيد نقره‌اى و پوشيده از تارهاى نازك كه در حقيقت غده‌هاى كوچكى هستند به شكل مو يا تار نازك و گل‌هاى زردرنگ در يك مجموعه كاپىتول مدور و كروى است كه در تابستان ظاهر مىشوند . ميوهء آن خشك ، كوچك ، بدون كاكل . از تمام اعضاى گياه بوى قوى و نافذى استشمام مىشود . برگ‌هاى آن تلخ است . اين گياه در مناطق مختلف اروپا ، آسيا و در كشورهاى ايران ، هندوستان ( كشمير ) و روسيه ( سيبرى ) انتشار دارد ، در ايران در مناطق شمال ، كوههاى گيلان ، طالش ، آستارا ، عمارلو و همچنين در دامنه‌هاى كم‌ارتفاع البرز تا 2500 متر ارتفاع و در دماوند مىرويد . طبيعت آن : گرم و خيلى خشك است . تركيب شيميايى : اسانس روغنى - مادهء تويون - تويول - گلوكوزيد - مادهء تلخ به نام آبسنطين . خواص درمانى : 1 - پنجاه گرم گل و سرشاخه‌هاى گلدار آن را در يك ليتر آب جوش دم‌كرده و آب آن را صاف نماييد و هر صبح و ظهر و شب يك فنجان بعد از غذا بنوشيد . به هضم غذا كمك مىكند ، گاستريت را بر طرف مىسازد . تونيك و مدرّ است ، در تب‌هاى نوبه‌اى از خاصيت درمانى آن استفاده مىشود ، در موارد آب‌آوردگى نسوج تجويز مىشود ، در رفع حالت قطع عادت ماهيانه زنان جوان كه ناشى از ضعف مفرط يا ركود فعاليت رحم است بسيار مؤثر است ، بازكنندهء مجارى عروق مىباشد ، قابض است ، مسهل صفرا و زردآب و ساير اخلاط تلخ كه در معده جمع‌شده مىباشد . 2 - اگر به مدت ده روز هر روز يك فنجان از دم‌كردهء آن را بياشاميد . كم‌اشتهايى را كه از سردى بوجود آمده باشد رفع مىكند . براى معالجهء يرقان بسيار نافع است . 3 - نوشيدن آب دم‌كردهء 10 گرم از آن ، يا خوردن 4 گرم عصارهء تازهء آن براى پاك كردن سينه از اخلاط و تقويت معده ، كبد و طحال ، روده‌ها ، رحم ، ركتوم و دفع كرمهاى روده ، درد بواسير ،