احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )

776

اسرار گياهان دارويى ( فارسى )

فرفيون است . ريشهء اين گياه قطور و تقريبا ترش‌مزه است . ميوهء آن بيشتر قرمز رنگ است . دانه‌هاى آن شبيه به عدس مىباشد . گياهى است سمىّ بطورى كه خوردن سه گرم از شيرابهء آن انسان را مىكشد ، اگر گاو اين گياه را بخورد مىميرد اما چنانچه گوسفند بخورد در صورتى كه به حد افراط نباشد زيان چندانى نمىبيند ولى اسهال شديد مىگيرد . اين گياه بومى هند است و در حبشه و سودان و مصر و مناطق مديترانه‌اى نيز انتشار دارد . در ايران در تمام مناطق كشور در باغ‌ها و صحارى مىرويد . طبيعت آن : خيلى گرم و خيلى خشك است . خواص آن : 1 - كمى از آن اگر خورده شود . تب‌بر و كرم‌كش و ضدّ انگل است . 2 - آن را با گوشت به صورت سوپ بپزيد و بخوريد . خون را تصفيه مىكند و براى كسانى كه جوش يا كورك زياد در بدنشان مىزند مفيد است . 3 - خشك آن را با برنج تخميرشده مصرف كنيد . در موارد ابتلاء به بيمارى ترس از آب يا هارى كه آن را هايدروفوبيا گويند مفيد است . 4 - آن را بجوشانيد و با آب آن شستشو كنيد . خارش و جوش و كورك را بر طرف مىسازد . 5 - تازهء آن را بكوبيد و بر محل عقرب گزيدگى بگذاريد . زهر عقرب را خنثى و درد را ساكت مىگرداند . شيرهء فرفيون خواص درمانى : 1 - خوردن يك تا دو قطره از آن مسهل خوبى براى بلغم لزج و زردآب است ، مسهلى است قوى براى دفع اخلاط مختلف بدن و بازكنندهء دهانهء رگ‌هاى بدن است و در بعضى از ناراحتىهائى كه احتياج به بازشدن دهانه بعضى يا كليهء رگ‌هاى بدن هست مصرف مىشود . 2 - آن را روى زخم‌گزيدگى سگ‌ها و جانوران سمّى ضماد كنيد . اثر سمّ را دفع مىكند . 3 - ضماد مرتب آن بر محل قوبا اثر شفابخش دارد . 4 - آن را روى جوش‌هاى برجستهء زگيل دائم بگذاريد كه به انتهاى آن نفوذ كند . باعث بهبودى آن مىگردد اين عمل در تعدادى زگيل‌ها مؤثر است و در بعضى بىاثر مىباشد . 5 - آن را با روغن زيتون مخلوط نموده و ضماد كنيد . فلج و لقوه و سستى اعضاء و دردهاى اعصاب و مفاصل را درمان مىكند . 6 - آن را با ترياك مخلوط كنيد و بر موضع بماليد . براى تسكين درد از ضربه‌خوردگى و كوفتگى مفيد است . 7 - يك تا دو دسى گرم از آن را به صورت شياف استعمال كنيد ، براى بند آوردن ترشحات مفرط