احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )
632
اسرار گياهان دارويى ( فارسى )
و صافكردهء آن را سه بار در روز بنوشيد . خلطآور است و براى رفع ناراحتىهاى دستگاه تنفسى مؤثر مىباشد . 3 - ده تا پانزده گرم شيرهء تازهء آن را بخوريد و سه بار در روز تكرار كنيد . براى رفع ناراحتىهاى تنفسى و رفع اخلاط خونى مفيد مىباشد . 4 - ضماد آن خنككننده است و براى التيام سريع شكستگى استخوان و دررفتگى و تحليل ورم مؤثر است . سپستان نامهاى ديگر : مخاطه - مخيطات - سبستان - سگپستان - ليم - انبو - سجبستان - دبق - مخيط - مخيطا - اطباءلكليه - سنگپستان - ليخن - ليخنايسلاند . Sebeste - Assyrian plum - Cordia . myxa مشخصات : سپستان ميوهء درختى است از خانوادهء Boraginaceae جنس Cordia ، يا از تيرهء گاو زبان و بسيار زيبا . برگهاى آن تخممرغى مايل به گرد ، داراى دمبرگ طويل و كمى خشن و ميوهء آن تخممرغى و در ابعاد يك آلو و در بعضى گونهها كوچكتر و يا بزرگتر از آلو مىباشد ، ميوهها به صورت خوشهاى و هنگام رسيدن زردرنگ و پس از خشك شدن سياهرنگ مىشود . اين ميوهها داراى ميان برچسبندهء زردرنگ و طعمى شيرين و خوراكى هستند . درخت سپستان داراى چند گونهء مختلف است كه بهترين نوع آن در بحرين مىرويد و بلندى درخت آن به چند متر مىرسد . ساقهء درخت سفيدرنگ و شاخههاى آن سبزرنگ است . دو نوع سپستان در ايران وجود دارد . ( يكى با ميوه درشت و ديگرى ميوه ريز ) كه معمولا در كنارههاى خليجفارس مخصوصا در بندرعباس مىرويد . طبيعت آن : نسبتا معتدل و يا كمى سردتر است . خواص درمانى : 1 - اگر حدود پنجاه گرم يا سى عدد از آن خورده شود . حدّت صفرا و عطش و تبهاى حار را تسكين مىدهد ، كرم معده را خارج مىسازد ، خشكى و خشن بودن ريه را بر طرف مىسازد ، ناراحتىهاى رودهاى كه در اثر افراط در مشروبات الكلى يا مشروبات گازدار يا مصرف