احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )
569
اسرار گياهان دارويى ( فارسى )
زخمهاى داخلى مفيد است . 3 - پنج عدد تازهء آن را بكوبيد و در يك فنجان الكل يك شبانهروز بخيسانيد بعد به وسيلهء پنبه يا پارچهء تميز چهل و هشت ساعت دائم آن الكل را روى محل كمپرس كنيد ، زگيل را بر طرف مىسازد . 4 - تازهء آن را بكوبيد و مقدار 80 گرم از عصارهء آن را بگيريد و بياشاميد ، ورم كبد ، ورم مجارى صفراوى و كيسهء صفرا را بر طرف مىسازد . 5 - گرد خشك آن را بخوريد ، اسهال را بند مىآورد . 6 - زنانى كه ترشحات رحم آنها زياد است در صورتى كه عفونى نباشد . پودر آن را به وسيلهء پنبه شبها به خود برگيرند ، ترشحات زياد را خشك مىكند . 7 - تازهء آن را له كنيد و ضماد نماييد ، زخم سوختگى را درمان مىكند . 8 - تازهء آن را در سركه بخيسانيد و روى زگيل و ميخچه بگذاريد ، آن را درمان مىكند . 9 - چهار تا شش گرم شيرهء تازهء آن را بگيريد و با پانصد گرم كره مخلوط نموده به صورت پماد درآوريد و بماليد ، براى التيام زخمهاى بد و خراش پوست و زخمهاى واريسى مفيد است . زردان نامهاى ديگر : حشيشة الخنازير - علف خنازير . Herbe aux ecrouelles - Lampourde - Burweed - مشخصات : گياهى است از خانوادهء Compositae ، يكساله با برگهاى پهن و بدون تيغ ، صفحهء برگ به سه تا پنج قسمت منقسم شده و تقريبا به شكل پيكانى درآمده است ، هر قسمت مثلثى شكل و نوكتيز و دندانهدار است . ميوهء آن فندقه تخممرغى دراز به طول يك تا يك و نيم سانتىمتر است . اين گياه در مناطق مختلف آسيا و اروپا خصوصا در هند و ايران و سيلان ديده مىشود ، در ايران در خراسان ، منطقهء تهران ، بلوچستان ، بخش آچارى در سايينقلعه ، آذربايجان ، اراضى باتلاقى خشكشدهء گل ، بندر گز و حاشيه سفيدرود ، رودبار ، راه بين رشت و فومن ديده مىشود . دانهء زردان تركيب شيميايى : اكساليكاسيد - روغن چرب شامل اولئيكاسيد و لينولئيك اسيد و رزين و گليكوزيدى به نام كزانتواستر و مارين زردان 1 - گل نر 2 - گل ماده