احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )
535
اسرار گياهان دارويى ( فارسى )
بيمارى خارش پوست است و رفع عوارض حاصله در پوست در اثر ضربه و كوفتگى مفيد است . تذكر : چون ترشح ادرار را با فشار زياد مىكند مضر مثانه است و ممكن است ايجاد خون در ادرار كند ضمنا براى صرع نيز مضر مىباشد . رناس كوهى نامهاى ديگر : هزارجشان - هزارفشان - هزاجشان - گشان - ماردارو - سياهدارو - كرمدشتى - نخوشى - الامليك - فاشرا - كرمة البيضا - تاك سياه - ششبداز - ششپياز - روناس Bryony - Bryone - Bryone dioIque - Vigne noire - Couleuvree - Navet du diable مشخصات : گياهى است از خانوادهء كدو Cucurbitaceae ، چند ساله و داراى دو گونهء تكپايه و دوپايه و بالارونده است با گلهاى نر و ماده ، در مورد دوپايه گلهاى روى پايه مختلف به رنگ سفيد مايل به سبز و ميوههاى آن ابتدا زرد و بعدا قرمز مىشود و در مورد تكپايه به رنگ سياه در مىآيند . ميوه در ابعاد يك نخود و برگهاى آن پنجهاى بزرگ شبيه برگ مو داراى پنج قسمت است . ريشهء آن ضخيم و گوشتى است كه ضخامت آن ده تا پانزده سانتيمتر مىشود و وزن آن تا دو كيلوگرم هم مىرسد مقطع ريشه سفيدرنگ و طعم آن تلخ است . اين گياه در كنار و امتداد پرچينها در خاكهاى عميق و باير مىرويد . در اغلب مناطق اروپا و آفريقاى شمالى و آسيا و در ايران انتشار دارد ، در ايران در مناطق شمال ايران ، فارس ، ارسباران و در اشنويه در دامنههاى البرز در هرزويل ، لشگرك ، در ميان كوه بين اراك و كاشان و در خلجستان و نهاوند و كرمان ديده شده است . طبيعت آن : خيلى گرم و خشك است . برگ رناس كوهى خواص درمانى : آب دمكردهء برگ و سرشاخههاى جوان آن را بنوشيد . براى تقويت معده و پاك كردن معده از مواد لزج مفيد است ، درد قلب و معده را تسكين مىدهد ، مسهل خوبى است ، ترشح شير و ادرار را زياد مىكند .