احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )
497
اسرار گياهان دارويى ( فارسى )
3 - درختى است كوتاهتر از نوع دوّم . بلندى آن تا 7 متر مىرسد . برگهاى آن چرمى بيضى و لوزى شكل نوكتيز كمى كشيده و دندانههاى ارهاى نامساوى و رنگ مغزپستهاى به طول 7 - 3 سانتيمتر و پهناى 4 سانتيمتر است . ميوهء آن گرد و تخممرغى به رنگهاى نارنجى و سرخ غبارآلود و داراى پايكى به طول 2 - 1 سانتيمتر است . در مناطق مختلف به نامهاى ؛ تايله و تاووت معروف است . اين درخت در كردستان مىرويد و درختان قطور آن در اطراف سنندج كنار قبرها ديده مىشود . طبيعت آن : گرم و خشك است و انواع پرورشى آن معتدل مىباشد . خواص درمانى : آن را بخوريد . دلدرد را تسكين مىدهد ، در موارد قطع عادت ماهانه و كوليك مصرف مىشود ، براى تسكين سرفه و تقويت معده و بند آوردن اسهال مفيد است ، براى پاك كردن و خشك كردن رطوبتها نافع است . چوب داغداغان خواص درمانى : 1 - پودر شاخه و ريشهء آن را روى ورمهاى سفت ضماد كنيد و سه روز متوالى هر روز تجديد نماييد . در تحليل ورم مؤثر است . 2 - تنقيه با خاكهارهء بسيار نرم چوب آن براى زخم رودهها و رفع دلدرد مفيد است . درونج نامهاى ديگر : درونك - درونگ - دورونج - درونه . Mort aux pantheres - Herbe aux pantheres . مشخصات : ريشهء گياهى است از خانوادهء Compositae ، چندساله كه بلندى ساقهء آن يك و نيم متر است . برگهاى پايين آن پهن نزديك به دايره با دمبرگ بلند و برگهاى بالا كمى بيضى دراز بدون دمبرگ مىباشد . تمام گياه پوشيده از كرك است . گلهاى آن به شكل طبق ، گلبرگها در دو يا سه رديف شاخهء گلدار داغداغان 1 - گل 2 - مقطع گل