احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )
459
اسرار گياهان دارويى ( فارسى )
خشخاش نامهاى ديگر : گرز خشخاش - كوكنار - خشخاش بستانى - خشخاش برى - خشخاش اسود - توتورى Pavot somnifere - Opium poppy - Pavot blanc - Pavot noir - Oeillette مشخصات : گياهى است از خانوادهء Papaveraceae ، علفى و يك ساله به بلندى حدود يك متر و در بعضى مناطق با ارتفاع بيشتر . برگهاى آن موجدار ، بيضى ، نوكتيز ، با دندانه متناوب به رنگ سبز غبارآلود است . داراى دو واريته است ، واريتهء خشخاش سفيد كه گلهاى آن سفيد است ، واريتهء خشخاش سياه كه گلهاى آن قرمز يا بنفش با يك لكهء سياه در قاعدهء گلبرگ است . ميوهء آن كپسول به شكل گرز يا بولونى به رنگ سبز كه پس از خشك شدن به رنگ كرمى يا چوبى تبديل مىشود و دانههاى داخل آن بين پرههاى سفيد گوشتى قرار گرفتهاند . ساقه گياه خشخاش بهصورت بندبند مىباشد . برگ خشخاش تركيبات شيميايى : كورئين و مورفين در آن وجود دارد . خواص درمانى : 1 - آب جوشاندهء آن را به تنهايى و يا با عسل شيرين كنيد و بخوريد يا آب جوشانده را با عصارهء غلاف ميوهء آكاسيا و عصارهء الحية التيس مخلوط كنيد ، بعد با عسل شيرين ساخته و بخوريد . براى تسكين سرفه و رفع اسهال مزمن نافع است . 2 - ماليدن آب دمكردهء آن به پيشانى و شقيقه براى رفع بىخوابى مؤثر است .