احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )
444
اسرار گياهان دارويى ( فارسى )
هرز در تمام مناطق حارّهء آن شبه قاره انتشار دارد همچنين براى استفاده از خواص دارويى آن نيز كاشته مىشود . برگ خطمى هندى خواص درمانى : 1 - آب دمكردهء آن را بنوشيد . خونريزى را قطع مىكند ، قاعدهآور است ، خنككننده است و براى كنترل بيمارى سرخك مؤثر مىباشد ، براى درمان سل ريوى و رماتيسم نافع است ، مىتوان بهعنوان تببر به بچه داد . ريشهء خطمى هندى خواص درمانى : 1 - آب جوشاندهء آن را بنوشيد . معده را تقويت مىكند ، يبوست را بر طرف مىسازد ، براى كاهش تبهاى تند مفيد است ، براى درمان رماتيسم نافع است . 2 - شيرهء تازهء آن را بگيريد و بخوريد . براى رفع گرفتگى پشت مفيد است . 3 - لهشدهء تازهء آن را در دهان نگه داريد و يا آب جوشاندهء آن را در دهان مزهمزه كنيد براى تسكين درد دندان مؤثر است . 4 - شيرهء تازهء آن را بگيريد و روى ورمها بماليد ، ورم را مىرساند . تذكر : اسراف در خوردن آن مسموميت ايجاد مىكند . گياه خطمى اوفىسينال نامهاى ديگر : گل خيرو - گيموو - فلوردوگيمو Guimaune officinale - Marsh mallew مشخصات : گياهى است از خانوادهء پنيرك Malvaceae جنس Althaea ، علفى و چندساله كه بلندى آن 1 - 5 / 0 متر است و ساقهء آن نسبتا ضخيم و افراشته . گياه پوشيده از كرك سفيد پنبهاى است . برگهاى آن متناوب و به رنگ سبز مايل به سفيد . گلهاى آن درشت و به رنگ سفيد مايل به صورتى يا مايل ارغوانى است كه در قسمت انتهاى ساقه معمولا بهصورت دستههاى سهتايى ظاهر مىشود . ريشهء دراز و دوكى شكل به رنگ خاكسترى مايل به زرد دارد و ريشهء سال دوم آن به ضخامت يك انگشت با طعمى كمى شيرين است . اين گياه معمولا در نقاط مرطوب و باتلاقى و چمنزارهاى شور مىرويد و معمولا بيشتر براى مصارف دارويى كاشته مىشود . اين گياه در مناطقى از آسيا در هندوستان در كشمير و پنجاب ، در چين و در ايران مىرويد . در ايران در دامنههاى البرز و كنار جويبارهاى كرج ، در غرب و در نقاط مرطوب اطراف اراك و دامنهء كوه زروند ، در آذربايجان در محمدآباد و جغتو ،