احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )

252

اسرار گياهان دارويى ( فارسى )

بومادران نام‌هاى ديگر : بوى مادران - بوماران - بورمادرن - بىمادران - الف ورقه - علف هزاربرگ - هزار برگ - بابونه گاوى - برنجاسف - برنجاسب - بعيثران - ارمواز - ارطماسيا - اخيليا - قيصوم - تراسك - تاج‌الملوك - حزن‌بل - حبق الراعى - زهرة القنديل - ژابيثر - ژابينر Achillee - Herbe au charpentier - Achillee millee . feuille - Soldier's woundwort - yarrow - Milfoil - Blood wort مشخصات : گياهى است از تيره كاسنى و از خانوادهء Compositae ، چندساله كه به صورت خودرو در باغها و مزارع و مراتع و چراگاهها همراه با ساير علفها و حتّى قبل از آنها نيز مىرويد . ارتفاع آن بيست تا هشتاد سانتيمتر است ، ساقه‌هاى آن باريك و زرد . برگهاى آن كوچك و بدون دمبرگ و داراى تقسيمات بسيار ريز و باريك و همچنين تقسيمات ثانويه است ، اين برگها پوشيده از كرك مىباشد . گلهاى خيلى كوچك و سفيدرنگ و در بعضى گونه‌ها سفيد مايل به كبود يا مايل به صورتى دارد . در تابستان به شكل گروهيى در انتهاى ساقهء گل‌دهنده ظاهر مىشوند . اين گياه داراى بوى خيلى قوى و طعم تلخ مىباشد . اين گياه در مناطق مختلف آمريكا و اروپا و ايران مىرويد ، در ايران در دامنه‌هاى البرز در پلور ، اطراف دماوند ، قسمتهاى شمالى اوشان و در اشتران‌كوه و در آذربايجان و اطراف تبريز مىرويد . طبيعت آن : گرم و خشك است . تركيب شيميايى : دو نوع سسكىترين‌لاكتون - مادهء كامازولن - دىاستيل ماتريكارين - آكيلئين - كولين - اسانس روغنى . خواص درمانى : تمام گياه بومادران را دم كرده و آب صاف‌كردهء آن را بنوشيد . محرك و تونيك و مقوى و تب‌بر است ، فشارخون را كم مىكند ، قاعده‌آور است ، ضد هيسترى است ، براى رفع سرماخوردگى و گرفتگى مجارى تعريق مفيد مىباشد . گل بومادران تركيب شيميايى : مواد چرب - سيترال - سيترولن - آزولن - كامازلين - آكاليپتل - بورنئول - لينالول - ژرانيون - گلوكوآلكالوئين - لاكتون - اكيلئين - سينئول - كانازلين - بنزلين - آلامين - تانن - ترپينال - آپيژنين - هينزيتل - نياسين - سينول - آزولن - آزلن - تانن - اسيد سيانيدريك - اكسيلئين‌اسيد - سالسيليك‌اسيد . خواص درمانى : 1 - پانزده تا چهل گرم از آن را در يك ليتر آب جوش ده دقيقه دم كنيد و آب صاف