احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )
248
اسرار گياهان دارويى ( فارسى )
پوست ريشههاى برهان خواص درمانى : آن را بكوبيد و به صورت غبار درآوريد و به منظور سفتى و استحكام لثه آن را به لثهها بماليد . بخور مريم نامهاى ديگر : آذربويه - ذهبيه - آذربو - گل نگونساز - سيكلامن - قرن الغزال - خبز الخنزير - عرطنيثا - سيكلمه - پنجهء مريم - مريم - پولف - رقف - ركف - اذن الارنب - هوم اليهودا - آذريون Cyclamen - Europe - Cyclamen d'europe - Cyclamen de perse - Arthanite - Sowbread - European cyclamen مشخصات : غدهء زيرزمينى گياهى است از خانوادهء Primulaceae ، علفى و چندساله داراى غدهء زيرزمينى بزرگ كه از آن ريشههاى اليافى ايجاد مىشود . برگهاى آن پهن و قلبى شكل ، يك روى آن سبز با لكههاى سياه و نقرهاى و روى ديگر آن نقرهاى و كركدار است كه بهطور مجتمع در اطراف يقهء گياه مىرويند . شاخههاى گلدهنده هريك منتهى به يك گل زيباى واژگون مىشود ، رنگ گلها صورتى مخلوط با كمى بنفش كه معمولا به رنگ سيكلامن معروف است . اين گياه بومى شرق مديترانه بوده و بهطور خودرو در مناطق كوهستانى و جنگلى اروپا و آفريقا و آسيا مىرويد گونهاى ديگر از آن در مناطق شمالى ايران در بندر گز و ساير مناطق شمالى و نواحى كوهستانى مىرويد و در باغات نيز به عنوان گل زينتى پرورش داده مىشود . ولى گونهاى كه مشخصات آن ذكر شد تاكنون در ايران شناسايى نشده است . طبيعت آن : بسيار گرم و خشك است . تركيب شيميايى : يك مادهء عامل به نام سيكلامين كه يك ساپونين گليكوزيدى سمى است . در اين گياه وجود دارد . خواص درمانى : 1 - دو گرم از جرم غدهء زيرزمينى خشك آن را بخوريد . مدرّ و قاعدهآور است و ترشح شير و عرق را افزايش مىدهد ، جنين را سقط مىكند ، براى باز كردن انسداد مجارى كبد و پاك