احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )
1044
اسرار گياهان دارويى ( فارسى )
نقصان مىدهد ، محللّ و ضدّعفونىكنندهء زخمها و التيامدهنده آنها است . 2 - مصرف مداوم آن از سفيد شدن و ريزش مو جلوگيرى مىكند . 3 - افرادى كه آب تصفيه شده براى نوشيدن در اختيار ندارند اگر با توجه به مزاج خود و فصول سال و شرايط ديگر گاهگاهى همراه با غذا مقدارى موسير مصرف نمايند ، از ابتلا به بعضى بيماريها كه بوسيلهء آب منتقل مىشود در امان مىمانند . 4 - براى درمان بيخوابى . شبها موسير را در سوپ بپزيد و بخوريد . 5 - مردهائى كه نعوذ به آنان دست نمىدهد و به رخاء آلت تناسلى مبتلا شدهاند اگر موسير را با مغز گردو در روغن تازهء گاو يا گوسفند سرخ كنند و ميل نمايند به سرعت به حالت طبيعى در مىآيند . 6 - آن را با زيره و برگ صنوبر بجوشانيد و پاى دندانها بگيريد ، لثهها را قوى و دندانها را محكم مىكند . 7 - اگر زالو در حلق چسبيده باشد ، مقدارى موسير را در سركه بجوشانيد و يا تازهء آن را آب بگيريد و در گلو قرقره كنيد . زالو را از جا مىكند و بيرون مىآورد . يا از بين مىبرد . 8 - آن را بكوبيد و با نشادر مخلوط نموده و هر شب ضماد كنيد . برص يا لكهاى سفيد بدن را بر طرف مىسازد . تذكر : مداومت در خوردن آن براى افراد گرممزاج مضرّ است . مصلح آن : روغن بادام شيرين مىباشد . موگه نامهاى ديگر : موگت - لاله درّه - سوسن برّى - گل برف - گل موكه . Muguet de bois - May lily - Muguet Convallaire - Muguet de Mai . تركيب شيميايى : اسانس - ساپونين - كونوالاتوكسين - كونوالاتوكسول - كونو الامارين - كونوالارين . مشخصات : گياهى است از خانوادهء Liliaceae و چندساله داراى ساقهء زيرزمينى ناصاف و پرگره نسبتا متورم ، افقى و دو عدد برگ اصلى موجدار بزرگ بيضىشكل و نوكتيز و دراز با دمبرگ بلند كه لوله شده و ساقه را در آغوش مىگيرد . ساقه در حقيقت دنبالهء همان دو برگ است كه مستقيما از ريشه بيرون مىآيد ، ساقهء گلدهندهء آن زاويهدار است كه از كنار برگها بيرون مىآيد و گلهاى سفيد زنگولهاى شكل معلّق بسيار معطر در امتداد قسمت انتهايى ساقهء گلدهنده در ماه ارديبهشت تا اوايل تابستان ظاهر مىشوند . اين گياه معمولا در جنگلهاى مرطوب مناطق اروپا و شمال افريقا و شمال