محمود نجم آبادى
165
تاريخ طب در ايران ( فارسى )
بگوئيم بيماريهاى پوستى . در صفحات آتى فقرات مذكوره در بالا را ضمن ذكر بيماريهاى ديگر عينا نقل مىنمائيم كه كمى مطلب روشنتر گردد . ذ ) سوختگىها - ( Brulures ) - يكى از بيماريهائى كه در طب ايران باستان ديده مىشود ، سوختگى يا سوختگىهاست . بر روى هم آنچه از خلال صحائف كتب مذهبى زرتشتيان و تذكرهها و تواريخ مستفاد مىگردد ، ايرانيان باستان به بيماريهاى پوستى اهميت زياد مىدادند و چون به زيبائى و تناسب بدن و اندام بسيار معتقد بودند بدين مناسبت در درمان آنها و احتراز از بيماريها و بيماران پوستى بىاندازه جهد مىنمودند . ر ) بيماريهاى خارجى - درباره بيماريهاى خارجى در ايران باستان اطلاعاتى بوده ، منتهى به ميزانى كه معلومات آن دوران به اطباء اجازه مىداده است . بديهى است كسى را هم توقع آن نيست كه آنان را در اين قسمت از علم الامراض اطلاعات زياد باشد ، بلكه مقصود آن است كه به تناسب ساير شعب طب دورانشان معلوماتى داشتهاند . مثلا درباره شكستگىها و دررفتگىها عامل آن را استاويداتو ( استاويداتوش ) ( Stavidato ) مىدانستند . در ونديداد باب پنجم فقره نهم چنين آمده است : " . . . پس اهورامزدا گفت آتش انسان را نمىكشد . دوائى كه نامش استودى دوتوش ( يعنى شكننده استخوان ) است ابتدا نفس آن كسى كه در آتش افتاده مىكشد ، آنگاه آتش استخوان و جان او را مىسوزاند . . . " . اما درباره ساير بيماريهاى خارجى و يا اعمال جراحى مطلبى كه بتوان با موازين كنونى تطبيق نمود چيزى ديده نمىشود . ز ) مارگزيدگى - از اين عارضه در ونديداد ضمن فقره هفتم باب بيستم نام