سيد محمد كاظم القزويني ( مترجم : لطيف راشدى / سعيد راشدى )

267

طب جامع امام صادق ( ع ) ( فارسى )

گياهان « اى مفضل ! در مورد گياهان و منافع آن بينديش ، ميوه‌ها ، براى تغذيه و كاه ، براى خوراك دام‌ها و هيزم ، براى سوختن و چوب ، براى بسيارى از كارها و پوست ، برگ ، ريشه ، ساقه ، شاخه و صمغ درختان كه در كارهاى بسيارى استفاده مىشوند و منافع بسيارى دارند . آيا مىدانى كه اگر ميوه‌ها به صورت آماده و بدون كشت به دست ما مىرسيد ، چه زيانهايى براى ما داشت ؟ اگر اين‌گونه بود ، از منافع بسيار چوب ، هيزم ، كاه و ديگر چيزهاى پرارزشى كه ذكر كرديم ، محروم مىشديم . بعلاوه درختان و گياهان ، زيبا هستند و ديدن آنها لذت دارد و در جهان ، هيچ منظره‌اى زيباتر و بهتر از آنها نيست . » كثرت گياهان « اى مفضل ! پيرامون رشد زياد مزراع و حبوبات بينديش ، يك دانه ، بيشتر از صد دانه مىدهد . آيا نمىشد كه يك دانه ، همان يك دانه بدهد ؟ آيا جز براى اين است كه محصولات زياد شوند و خوراك و بذر سال آينده تامين شود ؟ آيا نمىبينى كه اگر حاكمى بخواهد سرزمينش را آباد كند ، بذر براى كاشتن و زراعت به مردم مىدهد ؟ پس ببين كه خداوند متعال چگونه تدبير نموده است كه كشتزارها و مزارع تا اين حد محصول مىدهند كه خوراك و بذر سال آينده مردم تامين مىشود ؟ درخت ، گياه و نخل نيز محصولات زيادى مىدهند ، چرا اين‌طور است ؟ مگر جز براى اين است كه مردم شاخه‌هايشان را ببرند و از آنها استفاده كنند و ريشه آنها سالم بماند ؟ اگر شاخه‌هاى هر درختى گسترش نمىيافتند و مردم از آنها مىبريدند ، ديگر نمىشد از آنها استفاده كرد و همچنين اگر درختى دچار آفتى مىشد ، از بين مىرفت . اگر درختان جايگزين نبودند ، محصولات به كلى از بين مىرفتند . »