سيد محمد كاظم القزويني ( مترجم : لطيف راشدى / سعيد راشدى )
211
طب جامع امام صادق ( ع ) ( فارسى )
فوايد آب دهان « اى مفضّل ! در مورد آب دهان و فوايد آن بينديش كه هميشه در دهان جارىست تا حلق و گلو را مرطوب نگاه دارد و خشك نشود . اگر اين جاها خشك شوند ، انسان مىميرد ، چون اگر رطوبت نباشد ، انسان نمىتواند غذا را ببلعد . اى مفضّل ! اين را بدان كه رطوبت همچون وسيلهاى است كه غذا را از دهان به معده سرازير مىكند . همچنين رطوبت دهان به صفرا مىرسد و اين به صلاح انسان است ، چون اگر صفرا خشك شود ، انسان مىميرد . » چرا شكم انسان زيپ يا دكمه ندارد ؟ « برخى از مدعيان جاهل و ناتوان در سخنورى و فلسفه به خاطر قدرت و درك كم آنها در تشخيص و علم ناقصشان مىگويند : چه مىشد كه شكم انسان نيز مانند قبا و روپوش باشد كه هرگاه پزشك بخواهد ، داخل شكم را ببيند ، مشكلى نداشته باشد و درون آن را ببيند و به اين شكل از دست و چشم پوشيده نباشد . چون پزشك تنها با نشانههايى ناقص ، همچون : نگاه كردن به او ، معاينه و چيزهاى شبيه اينها كه اكثرا غلط و شبههناك است ، بيمارى را تشخيص مىدهد ، چه بسا كه گاهى نيز به مرگ بيمار منته مىشود . اين انسانهاى نادان نمىدانند كه اولا : اگر انسان به اين شكل بود ، ديگر هيچ هراس و ترسى از مرگ نداشت و بقا و سلامتى او را گمراه مىكرد و به سوى شرارت و سرمستى كشيده مىشد . ثانيا : اگر انسان اينگونه بود ، مايعات داخل شكم بيرون مىزد و خواب و زندگى را بر انسان تباه مىكرد و لباس و زينتآلات او را كثيف مىنمود و بهطور كلّى زندگى را بر او دشوار و تباه مىنمود . ثالثا : معده و كبد و قلب براساس دماى مشخص داخل بدن كه خداوند آن را مقرر كرده ، كار مىكنند ، پس اگر شكم سوراخى داشت كه بتوان داخل آن را ديد و يا بتوان دست را به درون آن برد ، داخل شكم به واسطهء