سيد احمد على خسروى
517
راهنماى داروهاى تندرستى ( فارسى )
گفتار شيخ الاطبّاء در اوجاع مفاصل شيخ الاطبّاء ابو على سينا مىفرمايند در اوجاع مفاصل امّا ماليدنيهاى گرم و مخدّر پس همه اينها ضررزننده است امّا دواى گرم پس بجذب مادة و اما دواى مخدّر يعنى سستكننده پس بحبس و خام كردن مادّة و نيز مىفرمايند ماليدنيهاى سردكننده خام مىكند غليظ را يعنى مادّة غليظ را و كند مىكند مادّة رقيق را و طولانى مىكند علّة را و نيز مىفرمايند دور كن نفس خودت را از اينكه بياشامى در اوّل امر دواى ضعيف را زيرا كه اين خوردن دواى ضعيف تحريك مىكند مادّة را و خارج نمىكند چيزى را كه قابل اعتماد باشد در اين امراض مفاصل و اوجاع و اورام آن مقصود از گفتار اين است كه بايد مسهل و منضج و مدرّ قوى استعمال كرد تا مادّة كنده شود نه بحدّ افراط و پس از نضج مادة بايد دواهاى مدرة بخورند صاحبان دردهاى مفاصل بخصوص در ابدان ضعيفه كه طاقت خوردن مسهل را ندارند و نيز بايد در بدن هاى ضعيف مدر و مسهل قوىّ استعمال ننمايند بلكه بملايمت ابدان ضعيفه را از مواد پاك كنند و اگر مادّة قوى شد رادع استعمال ننمايند بخصوص در عرق النّساء بعلة اينكه ريخته مىشود بعضو ديگر و پس از دفع مادّة بايد جلب مواد كنند از عضو به ظاهر بگذاشتن بادكشها بعضو و يا بچسبانيدن مشمّعها بعضو مثل مشمّع خردل و يا بماليدن خردل و يا اينكه بمالند فلفل با نمك بعضو به اين طريق كه بكوبند و با آب گرم مخلوط كنند و بمالند و اگر به اينها رفع نشود بايد داغ گذاشته شود در موضع درد بآلت داغ و پس از داغ مغز حرام بگذارند 3 روز و بعد نخود بگذارند بطريقى كه در داغ كردن شقيقه ذكر شد و از چيزهائى كه بايد ترك كنند صاحبان اوجاع مفاصل خوردن گوشت است